آسیب های اسکلتی-عضلانی و ریسک فاکتورهای مربوط به آن در محیط کار دفتری

آسیب های اسکلتی-عضلانی و ریسک فاکتورهای مربوط به آن در محیط کار دفتری

بروزرسانی اول: فایل اختلالات اسکلتی عضلانی و ریسک فاکتورهای آن در بیمارستان در 27 صفحه با موضوعات زیر پیوست شد.

چکیده:

زمینه و هدف: مشاغل اداری از جمله مشاغلی هستند که شیوع اختلالات اسکلتی-عضلانی در آنها بالا می باشد. نشستن طولانی مدت, کار با کامپیوتر, حرکات تکراری, پوسچرهای استاتیک و شرایط محیطی نامطلوب می تواند عوامل ایجاد کننده این اختلالات باشد. شیوع بالای اختلالات اسکلتی-عضلانی, ارزیابی ارگونومیک محیط کار و بهبود شرایط برای این گروه شغلی را ضروری می نماید. طراحی چک لیست و محاسبه ی شاخص های ارگونومیک و بکارگیری آنها می تواند در این ارزیابی مفید باشد. این مطالعه با هدف تعیین شیوع علایم اختلالات اسکلتی-عضلانی در کارکنان اداری, ارزیابی ارگونومیک محیط کار و همچنین تعیین عوامل موثر در شیوع این اختلالات انجام شده است.

روش بررسی: در این مطالعه که بر روی 400 نفر از کارکنان اداری انجام گرفت جهت تعیین شیوع اختلالات اسکلتی-عضلانی از پرسشنامه نوردیک استفاده شد. با استفاده از چک لیست ارگونومیک طراحی شده, شاخص های ارگونومیک برای افراد محاسبه و عوامل خطر شناسایی گردید. تجزیه و تحلیل داده ها به وسیله نرم افزار spss و با استفاده از آزمون های t-test, Chi-spuare و آزمون نسبت ها انجام گرفت.

یافته ها: نتایج نشان داد که نواحی کمر و گردن به ترتیب با 49 و 47 درصد دارای بیشترین میزان شیوع علایم در بین کارکنان اداری مورد مطالعه بوده است. نتایج نشان دادند که ارتباط معناداری بین شاخص ارگونومیک محاسبه شده و اختلالات در نواحی مختلف بدن وجود دارد (p<0.05). میانگین این شاخص در افرادی که از این اختلالات رنج می برند کمتر بوده و در نتیجه وضعیت نامطلوب ارگونومیک را نشان می داد. با محاسبه نسبت برتری (OR) نیز نشان داده شد که در این مطالعه شرایط غیر ارگونومیک با p<0.05 عوامل موثر در افزایش شیوع اختلالاتاسکلتی-عضلانی بوده است. 53.3 درصد از کارکنان در الویت اول اقدامات اصلاحی (یعنی لزوم هرچه سریعتر  اقدامات اصلاحی) قرار گرفتند. پوسچر نامطلوب و طراحی نامناسب ایستگاه کار از عوامل خطر شناخته شدند.

نتیجه گیری: با توجه به اینکه عمده مشکلات ارگونومیک در این محیط کار دفتری, پوسچر نامطلوب و طراحی نامناسب ایستگاه کار می باشد. بنابراین هر گونه اقدام اصلاحی باید بر این مورد متمرکز شود. نامناسب بودن ارتفاع میز و محل قرار گرفتن مانیتور و صفحه کلید نامناسب بدون فاصله مانیتور از فرد, عدم وجود فضای کافی برای پاها در زیر میز, نامناسب بودن محل قرارگیری تلفن و دیگر لوازم اداری بر روی میز, عدم تنظیم پذیری شیب سطح نشیمنگاه و پشتی صندلی, زیاد بودن عمق صندلی و نامناسب بودن موقعیت مانیتور نسبت به پنجره ها از فاکتورهایی هستند که می بایست در اصلاح ایستگاه, کار این افراد موجود توجه قرار گیرد.

کلیدواژه: آسیب های اسکلتی-عضلانی, ریسک فاکتورهای ارگونومیک, چک لیست ارگونومیک, ارگونومی دفتری

۱- اختلالات اسکلتی عضلانی چیست؟

اختلال اسکلتی عضلانی وضعیتی است که عضلات، تاندون‌ها، رباط‌ها، اعصاب، رگ‌های خونی، دیسک‌های ستون فقرات یا مفاصل دستان و مچ‌ها، بازوها، گردن، شانه، کمر و پاها را درگیر می‌کند.

اختلالات اسکلتی عضلانی می‌توانند از شرایط ناتوان‌کننده حاد تا مزمن باشد. یک صدمه یا وضعیت حاد ممکن است خفیف تا شدید باشد، اما به‌طور معمول مدت زمان کوتاهی دارد. اختلالات اسکلتی-عضلانی که در نتیجه یک اتفاق آسیب‌زای تک رخ می‌دهد، لغزش در زمین مرطوب و پیچ‌خوردن یا رگ‌به‌رگ شدن مچ پا یا زمین‌خوردن و افتادن از بالای تجهیزات و کشیدگی عضلات کمر یا زانو مثال‌هایی از اختلالات اسکلتی – عضلانی حاد هستند.

صدمات یا شرایط مزمن، طولانی‌مدت هستند و ممکن است باعث ایجاد تغییر پایدار در بدن شوند. به‌عنوان مثال می‌توان به کشیدگی عضلات و پیچ‌خوردن لیگامان، تندونیت، تنوسینوویت، درد کمر، سندرم تنش گردن، بورسیت، سندرم تونل کارپ و آرثریت دژنراتیو اشاره کرد. جدول ۱ را برای تعریف این شرایط ببینید.

علائم اختلالات اسکلتی عضلانی ممکن است شامل درد یا ناراحتی مداوم، تورم بافت نرم، سفتی، بی‌حسی و سوزن‌سوزن‌شدن قسمت بدن دیده یا محدودیت حرکات مفصل باشد.

اختلالات اسکلتی-عضلانی همچنین ممکن است ناشی از تجمع آسیب بافتی در اثر صدمات کوچک و یا میکروبتروما یا استفاده بیش از حد از قسمت بدن در طی هفته‌ها، ماه‌ها یا سال‌ها باشد. به این موارد اختلالات اسکلتی-عضلانی تجمعی گفته می‌شود. برای سایر اصطلاحات رایج در مورد اختلالات اسکلتی-عضلانی تجمعی به جدول ۲ مراجعه کنید.

همانطور که در بالا گفته شد، WRMSD، اختلالات اسکلتی-عضلانی مانند اختلالات ذکر شده در جدول ۱ هستند که ممکن است در اثر مواجهه بیش از حد با ریسک فاکتورهای خاص که هنگام انجام وظایف در محل کار رخ می‌دهد، ایجاد یا تشدید شوند. WRMSDها اگر به موقع و درست درمان نشوند، می‌توانند علائم شدید و طولانی مدت ایجاد کنند.

جدول ۱ مثال‌هایی از انواع اختلالات اسکلتی-عضلانی و تعریف‌ها

مثال‌هایی از WRMSD هایی که ممکن است به مرور زمان ایجاد شوند عبارتند از:

• کمردرد ناشی از بلندکردن مکرر دستی و حمل کیف‌های سنگین، لباس‌های شستنی یا وسایل.
• تندونیت مفاصل شانه، آرنج یا مچ دست ناشی از حمل مکرر چارت‌های بزرگ بیمار یا پیچاندن دستی تمیزکردن پارچه و لباس‌ها.
• درد کمر و شانه به‌علت فشار وارد کردن تخت‌ها و برانکاردها بر روی فرش.
• ناراحتی گردن به علت پوسچرهای استاتیک و نامناسب هنگام مشاهده مانیتور کامپیوتر که بیش از حد بالاتر از سطح کاری قرار دارد.

شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد فاکتورهای روانی- اجتماعی می‌توانند در توسعه WRMSD نقش داشته باشند.

این فاکتورها شامل چگونگی درک و مقابله با استرس یک کارمند در محیط کار است. میزان کنترل بر چیدمان مناطق کاری، سرعت کار و احساس امنیت و رضایت شغلی نیز مهم هستند.

جدول ۲- سایر اصطلاحات متداول برای اختلالات اسکلتی- عضلانی تجمعی

وظایف انجام شده در خانه یا فعالیت‌های تفریحی که نیازهای جسمی قابل‌توجهی را شامل می‌شوند یا ریسک فاکتورهای مشابه با وظایف انجام شده در کار را دارند، نیز ممکن است باعث اختلالات اسکلتی – عضلانی شوند. به‌عنوان مثال، بلندکردن مکرر وسایل یا تجهیزات سنگین یا استفاده از کامپیوتر برای چندین ساعت در روز در محل کار و خانه.

سایر فاکتورهای غیرمرتبط با کار مانند خصوصیات شخصی و فاکتورهای اجتماعی نیز ممکن است در توسعه اختلالات اسکلتی-عضلانی نقش داشته باشند. به همین دلیل علائم و شدت اختلالات اسکلتی- عضلانی ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد حتی اگر وظایف کار یا فعالیت‌های دیگر آن‌ها مشابه باشد.

اختلالات اسکلتی عضلانی چه در اثر وظایف انجام شده در محیط کار و چه خارج از کار ایجاد شده باشد، می‌توانند برای روال کارهای عادی ناراحت‌کننده و حتی دردناک باشند. این مسئله می‌تواند منجر به استرس یا نارضایتی در کار، کاهش بهره‌وری، ناتوانی در انجام برخی یا همه وظایف شغلی و حتی مشکل در فعالیت‌ها در خانه شود.

ادامه مطلب را با دانلود فایل پیوستی (تایپ شده و باکیفیت) مشاهده کنید.

حتما بخوانید:

⇐ آشنایی با شیوه های ارزیابی خطر بروز اختلالات اسکلتی
⇐ مخاطرات اسکلتی – عضلانی رایج در بیمارستانها
⇐ شناسایی و ارزیابی میزان مواجهه فیزیکی کارگران با ریسک فاکتورهای ارگونومیک به روش WSEC

   

نویسنده: سیروان شیخی

«تجربه در صنعت»، زیربنایِ اشتیاقِ من به دنیایِ HSE است. با بیش از ۱۳ سال فعالیت اجرایی و تخصصی، هدفم در این وب‌سایت، پل زدن میان دانشِ آکادمیک و نیازهای واقعیِ صنعت است. همراه با تیم تخصصی‌ام، می‌کوشیم تا با ارائه محتوای کاربردی و به‌روز، مسیرِ رشد حرفه‌ای شما را هموارتر کنیم. خوشحال می‌شوم در صفحه لینکدین، تجربیاتمان را به اشتراک بگذاریم و در این مسیر تخصصی همراه هم باشیم.