تئوری های حادثه و رویداد

تئوری های حادثه و رویداد Incident and accident theories

مدرس: قاسم طوری

تئوری چند علتی:

به نظر می رسد فاکتورهای زیادی در به وجود آمدن رویداد دخالت دارند ولی علت فوری و مستقیم رویداد به خاطر رفتار ناایمن یا شرایط نا ایمن است. مثلا Grose یک مد چند علتی را پیشنهاد داده است بنام 4M که شامل:

• Man انسان
• Machine ماشین
• Media محیط
• Management مدیریت

تئوری دومینو Domino theory

یک تئوری اولیه که توسط هنریچ ارائه شده است و مراحل وقوع یک رویداد را به شرح زیر توضیح می دهد:

1. آسیبی که ایجاد می شود
2. علت وقوع رویداد
3. دلیل عملکردهای ناایمن و شرایط ناایمن (این مرحله در این مدد از اهمیت بیشتری برخوردار است)
4. خصوصیات و ویژگی های نامطلوب ارثی و ذاتی (مثل بی اعتنایی، عصدبانیت، ناراحتی روحی و روانی، عدم آگاهی) به وجود آورنده رویداد
5. محیط اجتماعی به وجود آورنده رویداد

تئوری انرژی

طبق نظریه ویلیام هادون، بسیاری از حوادث و آسیب ها در اثر انتقال انرژی حاصل می شود. در این نظریه بیان می شود که اشیاء، وقایع و عوامل محیطی می توانند با انسان اثر متقابل ایجاد نمایند.
بر اساس این نظریه عواملی از قبیل: مقدار انرژی، وسایل انتقال دهنده انرژی، سرعت انتقال با نوع و شدت صدمات بیماری ها ارتباط دارد.

خطای سیستم های مدیریت:

طبق عقیده جوران و دمینگ خطایی که از کارگران حادث می شود به دلیل مدیریت ضعیف فرایندها است.
دمینگ ادعا می کند که 85% خطاها به دلیل مدیریت ضعیف بوده و نمی توان با تغییر پروسه، خطا را برطرف نمود.

تئوری تک علتی

یک تئوری نسبتا منسوخ است که افراد کم تجربه در زمینه بررسی و پیشگیری از رویداد، که دارای آموزش و تخصص کمی هستند، اعتقاد دارند که تنها یک علت باعث ایجاد حادثه می شود. این تئوری در پیشگیری از حوادث و مدیریت ایمنی ابزار ضعیفی است.

ابزار و ماشین آلات ( Tools and Machines)

خطرات ابزار و ماشین آلات:

ابزار و ماشین در حدود 8 درصد حوادث شغلی منجر به از دست رفتن زمان کاری را شامل می شوند. که جراحات و حوادث ماشین آلات بیشتر و شدیدتر از حوادث ناشی از ابزار می باشد. خطرات ماشین آلات و ابزار شامل: برخورد افراد با آنها، برخورد قطعه کاری به فرد، گیر کردن قسمتی از بدن با قطعات ماشین آلات، بیماری های ناشی از کار تکراری با ابزار و ماشین آلات، خطرات ناشی از منبع نیرو، آلودگی صوتی، حرارتی و هوا

حفاظ گذاری ماشین آلات

حفاظ نوعی از سیستم ایمنی ماشین آلات است که بر سایر روش های حفاظتی ترجیح داده می شود.
حفاظ با مقصودهای زیر روی دستگاه نصب می شود:

• جلوگیری از تماس کارگر با قطعات و قسمتهای خطرناک ماشین
• جلوگیری از برخورد اجسام و قطعات متحرک یا سقوط کرده با افراد
• محصور کردن منبع صوتی و کاهش انتشار غبار و آلاینده ها

ویژگی حفاظ ها

جزء لاینفکی از دستگاه باشند

• با دوام و مقاوم در برابر شرایط محیطی و نوع کاربرد باشد
• حفاظ ایجاد کننده خطر نباشد
• تداخلی با عملکرد و روند طبیعی کار ماشین نداشته باشد
• برای اجرای تعمیر و نگهداری مشکلی ایجاد نکند

حرکات ماشین آلات که ایجاد کننده خطر می باشند

• حرکات چرخش Rotation
• حرکات رفت و برگشتی Reciprocating or transverse motions
• حرکات نیشگون گیرنده In Running nip Point
• اعمال برشی Cutting actions
• پانچ کردن، قیچی کردن، خم کاری Punching, Shearing, Bending

ادامه مطالب زیر را با دانلود فایل پیوستی مشاهده کنید.

• انواع حفاظ گذاری

• وسایل ایمن سازی یا تمهیدات ایمنی

  • باردهای و خروج اتوماتیک یا نیمه اتوماتیک

  • وسایل حفاظتی حصاری یا دروازه ای متحرک

  • وسایل حفاظتی حس شونده

  • مت ها

  • فتوالکتریک

  • میدان فرکانس رادیویی

  • وسایل حفاظتی بیرون کشنده دست

  • وسایل جلوگیری کننده یا بیرون نگهدارنده

  • وسایل حفاظتی جارویی

  • کنترل دو دستی

  • ابزارهای تغذیه دستی

  • موانع و سیگنال های هشدار دهنده

  • و …

این مطلب 3 بار بروزرسانی شده است و دو فایل pdf و یک فایل Word با موضوعات زیر پیوست شدند.

حتما بخوانید:

⇐ تجزیه و تحلیل درخت رویداد ETA

⇐ تحقیق ، تجزیه و تحلیل حوادث دکتر مجید علیزاده

⇐  جزوه تجزیه و تحلیل حوادث دکتر غلام نیا

⇐ خطای انسانی حلقه ارتباطی ارگونومی و ایمنی