راهنمای تعیین حد مجاز مواجهه با صدا در محیط کار

راهنمای تعیین حد مجاز مواجهه با صدا در محیط کار

حد تماس شغلی عوامل فیزیکی محیط کار- صدا
وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی
معاونت سلامت
مرکز سلامت محیط و کار

مقادیر حد تماس شغلی (AOE) صدا و مدت مواجهه با آن (جدول شماره 1) به شرایطی اشاره دارد که بنظر می رسد چنانچه کلیه شاغلین بطور مکرر در مواجهه با این مقادیر قرار گیرند، آثار نامطلوب در توانایی شنیداری و درک محاوره ی طبیعی آنها ظاهر نشود. تا قبل از سال 1979 میلادی از نظر پزشکی، اختلال شنوایی موقعی حادث شده است که متوسط حد آستانه مقادیر ارائه شده در شنوایی از 25 دسی بل در فرکانس های 500 و 1000 و 2000 هرتز تجاوز نماید. (1989-ANST S3.6)

مقادیر ارایه شده در این بخش برای پیشگیری از افت شنوایی به محدوده فرکانس های بالاتر مانند 3000 و 4000 هرتز نیز گسترش یافته است. مقادیر حد تماس شغلی به عنوان راهنما برای کنترل مواجهه با صدا مورد استفاده قرار می گیرد و با توجه به حساسیت متفاوت افراد نباید به عنوان مرز بین حد ایمنی و حد خطر تلقی شود. باید تاکید نمود که مقادیر حد تماس شغلی ،هم ه شاغلین را در برابر اثرات نامطلوب تماس با صدا محافظت نمی نماید. مقادیر حد تماس شغلی می بایست میانه جامعه شاغلین در مقابل افت شنوایی در حد 2 دسی بل در فرکانس های 500 و 1000 و 2000 و 3000 هرتز پس از 40 سال مواجهه شغلی با صدا محافظت نماید. اجرای برنامه حفاظت شنوایی با درنظر گرفتن کلیه عوامل مؤثر و آزمایش شنوایی سنجی در مواقعی که شاغلین در مواجهه با صدای بیش از مقادیر حد تماس شغلی یا در حد آن هستند، ضروری است.

جدول 1- مقادیر حد تماس شغلی صدا

مقدار حد تماس شغلی صدا

تماس با صداهای پیوسته ، متناوب یا کوبه ای در مواردی که تراز فشار صوت ماکزیمم در شبکه وزن یافته C بیش از 140 دسی بل است مجاز نمی باشد.

تراز صوتی برحسب دسی بل با دستگاه صداسنج اندازه گیری می شود و دستگاه مذکور باید مطابق با ویژگی های مندرج در ANSI مدل S1.4 type S2A 1983 باشد و اندازه گیری در شبکه وزن یافته A و در وضعیت Slow انجام پذیرد.

صدای منبع باید به روشی غیر از روش های کنترل مدریتی کاهش یابد و همچنین توصیه می شود برای صداهای بیش از 120 دسی بل از دوزیمتر (Integrated) استفاده شود.

جدول شماره 2- مقادیر حد تماس شغلی در فرکانس های مرکزی اکتاوباند (مبنای 0.0002 میکروبار) به دسی بل

مقادیر حد تماس شغلی در فرکانس های مرکزی اکتاوباند

صدای پیوسته یا متناوب:

تراز فشار صوت باید توسط صداسنج یا دوزیمتری تعیین شود که حداقل با ویژگی های ANSI برای صداسنج  S1.4-1983,type s2A یا ویژگی های ANSI S1.25-1991 برای دوزیمتری های فردی صدا مطابقت داشته باشد. وسایل اندازه گیری باید در شبکه وزن یافته A در وضعیت آهسته (slow) تنظیم شوند. مدت مواجهه نباید از مقادیر مندرج در جدول 1 تجاوز نماید. این مقادیر بدون توجه به این که مواجهه به صورت مداوم یا بصورت کوتاه مدت است ، برای کل مدت مواجهه کار روزانه بکار می رود. وقتی مواجهه روزانه با صدا از دو یا چند دوره ی زمانی با ترازهای متفاوت تشکیل شده باشد، اثر ترکیبی آنها باید بیشتر از اثر جداگانه هریک از مواجهه ها مورد نظر قرار گیرد. در چنین مواردی برای ارزیابی از رابطه ی زیر استفاده می شود

C1/T1 + C2/T2 + … + Cn/Tn

در رابطه فوق Cn بیانگر مدت مجاز مواجهه با همان تراز فشار صوتی معین و Tn بیانگر مدت مواجهه با تراز فشار صوت معین می باشد. درصورتی که حاصل جمع رابطهِ فوق از یک عدد تجاوز کند، میزان تماس از مقدار حد تماس شغلی فراتر رفته است.

 تمام تماس های شغلی با تراز فشار صوتی 80 دسی بل A و بیشتر به طریق فوق محاسبه می شود.

درصورت استفاده از صداسنج معمولی این رابطه زمانی قابل استفاده است که صدا با تراز یکنواخت حداقل به مدت 3 ثانیه ادامه داشته باشد. در غیراین صورت باید از دوزی متر یا صداسنج از نوع جمع شونده (integrating ) استفاده شود. لذا در دستگاه دوز یمتری که مطابق با اصل متغیر 3 دسی بل نسبت به زمان و تراز صدای 85 دسی بل A برای 8 ساعت مواجهه تنظیم شده است، چنانچه دوزی متر دوز صدا را بیش از 100 درصد نشان دهد، مواجهه با صدا بیش از حد مجاز است. لذا دوز بیش از صد درصد دلیل بر مواجهه بیش از 85 دسی بل A برای 8 ساعت کار است. مواجهه بیش از حد تماس شغلی بر روی دستگاه صداسنج از نوع جمع شونده هنگامی حادث می شود که متوسط تراز صدا از مقادیر مندرج در جدول 1 تجاوز نماید.

صدای ضربه ای یا کوبه ای

درصورت استفاده از وسایل اندازه گیری توصیه شده توسط ANSI مدل S1.4 و S1.25 یا IEC804 صدای ضربه ای یا کوبه ای در هنگام سنجش صدا بطور خودکار اندازه گیری می شود. تنها ضابطه آن است که دامنه ی اندازه گیری مورد نیاز باید بین 80-140 دسی بل A و دامنه ضربه حداقل 63 دسی بل باشد. مواجهه بدون حفاظ گوش ،با تراز فشار صوت بیش از 140 دسی بل در شبکه وزن یافته C مجاز نمی باشد. اگر وسیله اندازه گیری تراز قله در شبکه وزن یافته C نباشد ، آنگاه باید اندازه گیری تراز قله (PEAK) با میزان کمتر از 140 دسی بل ملاک اندازه گیری قرار گیرد.

تذکر:

1.  برای صداهای ضربه ای بالای 140 دسی بل C باید از وسیله حفاظت شنوایی استفاده شود و برای چنین شرایطی از محافظ شنوایی (گوشی صداگیر) با ویژگی های MIL-STD-1474 C  در داخل گوش یا روگوشی به تنهایی یا توام استفاده شود.
2. ممکن است تماس با برخی از مواد شیمیایی منجر به افت شنوایی شود. لذا انجام شنوایی سنجی دوره ای شاغلین در محیط هایی که علاوه بر مواجهه با صدا، امکان تماس با برخی مواد شیمیایی نظیر تولوئن، سرب، منگنز، ان بوتیل الکل وجود دارد، توصیه می شود.
3. در نظافت و بهداشت وسایل حفاظت از شنوایی دقت و توجه لازم معمول شود.

این مطلب بروزرسانی شد و 13 پاورپوینت صدا و ارتعاش در محیط کار با مجموع 488 اسلاید پیوست شد.

حتما بخوانید:

⇐ جزوه صدا و ارتعاش دکتر منظم

⇐  نمونه عملی اندازه گیری سر و صدا در محیط کار

⇐  بسته آموزشی صدا و روشنایی در محیط کار

⇐ روش های اندازه گیری و ارزیابی صدا گلمحمدی

منبع: حدود تماس شغلی عوامل بیماری زا: معاونت سلامت- مرکز سلامت محیط و کار- 1381 ص: 273-26