نکات ایمنی مقاومت سازه ها و عملیات اطفاء حریق در ساختمانها

نکات ایمنی مقاومت سازه ها و عملیات اطفاء حریق در ساختمانها

فرمت: Pdf تعداد صفحات: 7

• اﻓﺴﺮان اﯾﻤﻨﯽ (Incident Safety Officer, ISO) ﻣﯽﺑﺎﯾﺴﺖ در ﺻﺤﻨﻪ ﺣﺎدﺛﻪ و در ﻫﻨﮕﺎم ﻋﻤﻠﯿﺎت اﻃﻔﺎء ﺣﺮﯾﻖ ﻫﺸﺪارﻫﺎی ﻻزم در ﺧﺼﻮص اﺣﺘﻤﺎل ﻓﺮورﯾﺰی ﺳﺎزه را ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪه ﺻﺤﻨﻪ (IC) و اﻓﺴﺮ ﺗﯿﻢ واﮐﻨﺶ ﺳﺮﯾﻊ (Rapid Intervention Crew RIC) ﻣﺘﺬﮐﺮ ﺷﻮﻧﺪ. ﺑﺮای اﯾﻦ ﮐﺎر، اﻓﺴﺮ اﯾﻤﻨﯽ ﺑﺎﯾﺪ از ﭘﺎﯾﻪ داﻧﺸﯽ و اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ ﮐﺎﻓﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮده و ﺻﺮﻓﺎ ﺑﺮ ﺗﺠﺎرب ﺧﻮد اﺗﮑﺎء ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ.
• ﺑﺎرﻫﺎ (loads) ﻋﺒﺎرت از وزﻧﻬﺎی ﺳﺎﮐﻦ و ﭘﻮﯾﺎﯾﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن وارد ﮔﺮدﯾﺪه و ﺑﻪ دو ﻗﺴﻤﺖ ﺑﺎرﻫﺎی ﻣﺮده (وزن ﺧﻮد ﺳﺎزه) و ﺑﺎرﻫﺎی زﻧﺪه (ﺗﻤﺎﻣﯽ وزﻧﻬﺎی دﯾﮕﺮ ﺑﻪ ﻏﯿﺮ از وزن ﺳﺎزه) ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﮔﺮدد. اﯾﻦ ﺑﺎرﻫﺎ ﺟﻬﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻧﯿﺮو ﺑﻪ زﻣﯿﻦ و زﯾﺮ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺮ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﺎزه ﺳﻨﮕﯿﻨﯽ و وزن وارد ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. ﺳﻪ روﺷﯽ ﮐﻪ از ﻃﺮﯾﻖ آﻧﻬﺎ ﺑﺎرﻫﺎ ﺑﺮ اﺟﺰاء ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺳﻨﮕﯿﻨﯽ ﺗﺤﻤﯿﻞ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از: ﺑﻪﺻﻮرت ﻣﺤﻮری Axial (ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﺮﮐﺰ)، ﺑﻪﺻﻮرت ﻧﺎﻣﺘﻌﺎرف و ﺑﯿﺮوﻧﯽ Eccentric (ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺧﺎرج از ﻣﺮﮐﺰ) و ﺑﻪﺻﻮرت ﭘﯿﭽﺸﯽ Torsional (ﺑﻪﺻﻮرت ﭘﯿﭽﺸﯽ).
• ﺑﺎرﻫﺎی ﺗﺤﻤﯿﻠﯽ ﻧﯿﺮوﯾﯽ ﻣﻘﺎوﻣﺘﯽ در ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ روی آﻧﻬﺎ وزن وارد ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ را ﺑﻮﺟﻮد ﻣﯽآورﻧﺪ. اﯾﻦ ﻧﯿﺮوﻫﺎ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﯾﮑﯽ از ﺣﺎﻟﺘﻬﺎی ﻓﺸﺎر، ﮐﺸﺶ و ﯾﺎ از ﻫﻢ ﮔﺴﯿﺨﺘﮕﯽ ﺑﺎﺷﺪ.
• ﺗﺮﮐﯿﺐ، ﺣﺎﻟﺖ، ﺷﮑﻞ و ﺟﺮم ﻣﻮاد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﯽ ﻫﻤﮕﯽ ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﯾﻪ آﻧﻬﺎ ﻣﯿﺰان ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺳﺎزه در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﯿﺮوﻫﺎی وارده ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮔﺮدد. واﮐﻨﺶ ﯾﮏ ﻣﺎده در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﯿﺮوﯾﯽ ﮐﻪ در ﻣﻌﺮض آن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺳﺒﺐ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﮑﻞ و ﺣﺎﻟﺖ (Deformation) آن ﻣﺎده ﻣﯽﺷﻮد. اﮔﺮ ﻣﺎدهای در ﻫﻨﮕﺎم ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﮑﻞ ﮐﻤﺎﮐﺎن ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺣﻔﻆ اﺳﺘﺤﮑﺎم و ﻗﻮام ﺧﻮد ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻪ آن اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﯾﺮ و ﯾﺎ ﮐﺶ ﭘﺬﯾﺮ (Ductile) ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ. اﮔﺮ ﻣﺎدهای در ﻫﻨﮕﺎم ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﮑﻞ اﺳﺘﺤﮑﺎم ﺧﻮد را از دﺳﺖ داده و ﺑﺸﮑﻨﺪ آﻧﺮا ﺷﮑﻨﻨﺪه و ﺗﺮد (Brittle) ﻣﯽﻧﺎﻣﻨﺪ.
• ﺣﺮﯾﻖ ﯾﮏ ﻧﯿﺮوی ﻣﺨﺮب آﺷﮑﺎر و ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻮاد ﺑﻪ روﺷﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻐﻠﻮب و ﺗﺴﻠﯿﻢ آن ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ. ﭼﻮب ﺑﺎﻋﺚ ازدﯾﺎد ﺣﺮﯾﻖ ﺷﺪه و ﻃﯽ ﻣﺸﺎرﮐﺖ در ﻓﺮآﯾﻨﺪ آﺗﺶ ﺳﻮزی از ﺟﺮم و ﺣﺠﻢ آن ﮐﺎﺳﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد. ﻓﻮﻻد در واﻗﻊ ﻧﻤﯽﺳﻮزد وﻟﯽ در ﻫﻨﮕﺎم ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺣﺮﯾﻖ ﻧﺮم ﺷﺪه و ﻃﻮﯾﻞﺗﺮ ﻣﯽﮔﺮدد. ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺑﺘﻨﯽ و ﺑﻨﺎﯾﯽ در ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ آﺗﺶ دﭼﺎر ﺗﺮکﺧﻮردﮔﯽ و ﻃﺒﻠﻪ ﺷﺪن ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ وﻟﯽ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﺧﻮد ﺟﺰﺋﯽ از ﺣﺮﯾﻖ واﻗﻊ ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ. ﻃﺒﻠﻪ ﺷﺪن و ورآﻣﺪن (Spalling) ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺮآﻣﺪه ﺷﺪن ﺳﻄﺢ ﺑﺘﻦ و ﺳﻨﮓ و آﺟﺮ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ اﻧﺒﺴﺎط ﻧﺎﺷﯽ از ﺗﺒﺨﯿﺮ رﻃﻮﺑﺖ داﺧﻠﯽ آﻧﻬﺎ در ﻫﻨﮕﺎم ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺣﺮارت ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.
• ﮐﺎﻣﭙﻮزﯾﺘﻬﺎی ﺟﺪﯾﺪﺗﺮ و ﺳﺒﮏ وزنﺗﺮ ﻣﺒﺪل ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از ﻣﻮاد ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﯽ راﯾﺞ ﺷﺪه اﺳﺖ. دو ﻧﻮع از اﯾﻦ ﻣﻮاد ﺑﻪﻃﻮر وﯾﮋه در ﺳﺎزهﻫﺎی ﭼﻮﺑﯽ ﺑﮑﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ: اﻟﻮار ﺟﻼداده ﺷﺪه ﻣﺘﻮرق (LVL) و ﺗﺨﺘﻪ رﺷﺘﻪای ﺟﻬﺖدار (OSB). ﻫﺮ دوی اﯾﻦ ﻣﻮاد ﺟﺰء ﻣﺤﺼﻮﻻت ﭼﻮﺑﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺷﺪه ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ. اﯾﻦ ﻣﻮاد ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ دﭼﺎر اﺷﺘﻌﺎل ﺷﺪه و ﺣﺘﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ در ﺻﻮرﺗﯿﮑﻪ ﺻﺮﻓﺎ در ﻣﻌﺮض ﺣﺮارت ﻧﺎﺷﯽ از دود و اﻧﺮژی ﺗﺸﻌﺸﻌﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮﻧﺪ ﻧﯿﺰ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺷﺪن ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ.
• ﻗﺴﻤﺘﻬﺎی اﺻﻠﯽ ﺑﺎرﺑﺮ (ﺣﻤﺎل) ﯾﮏ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن اﺟﺰای ﺳﺎﺧﺘﺎری آن ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ. اﯾﻦ اﺟﺰاء ﺷﺎﻣﻞ: ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ، ﺗﯿﺮﮐﻬﺎ و اﺗﺼﺎﻻت ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ اﺟﺰاﯾﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﯿﺮوﻫﺎی ﻓﺸﺎری ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ. ﺗﯿﺮﮐﻬﺎ ﺑﺎﻋﺚ اﻧﺘﻘﺎل ﻋﻤﻮدی ﺑﺎرﻫﺎ ﺷﺪه و در درون ﺧﻮد ﻧﯿﺮوﻫﺎی ﻓﺸﺎرﻧﺪه و ﭘﯿﭽﺸﯽ ﻣﺨﺎﻟﻔﯽ را اﯾﺠﺎد ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. ﺗﯿﺮﮐﻬﺎ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺣﻤﺎﯾﺖ ﮐﻨﻨﺪه اﺻﻠﯽ ﺳﻘﻔﻬﺎ و ﮐﻔﻬﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽآﯾﻨﺪ و از آﻧﻬﺎ در ﺳﺎزهﻫﺎﯾﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﺳﺎزهﻫﺎی راﯾﺞ و ﻣﺘﻌﺎرف و ﯾﺎ ﺳﺎزهﻫﺎی ﺗﯿﺮ ﻣﺸﺒﮑﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﺷﻮد.

تذکر:

فولاد خنک:

اﯾﻦ درﺳﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻮﻻد ﺑﻪ دﻟﯿﻞ اﯾﻨﮑﻪ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺴﺘﺤﮑﻢ ﺑﻮده و ﺑﻄﻮر ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﯽ اﻧﻌﻄﺎفﭘﺬﯾﺮ و ﭼﻨﺪ ﮐﺎرﺑﺮدی اﺳﺖ آﻟﯿﺎژی ﻣﻔﯿﺪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ وﻟﯽ ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻓﻮﻻد در ﻣﻮﻗﻊ ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺣﺮﯾﻖ و ﺣﺮارت ﺑﻄﻮر ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪای ﺧﻄﺮﺳﺎز ﻣﯽﺷﻮد، زﯾﺮا وﻗﺘﯽ در ﻣﻌﺮض ﺣﺮارت 427 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﯽﮔﺮاد (ﺑﺮای ﮐﺎﺑﻠﻬﺎ، ﭘﯿﭽﻬﺎ، اﺗﺼﺎﻻت) و ﯾﺎ ﺣﺮارت 593 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﯽﮔﺮاد (ﺑﺮای ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ و ﺗﯿﺮﮐﻬﺎ) ﻗﺮار ﻣﯽﮔﯿﺮد ﻧﺮم ﺷﺪه، ﮐﺶ آﻣﺪه و ﺷﮑﻢ ﻣﯽدﻫﺪ. اﯾﻦ ﺷﺮاﯾﻂ ﺳﺒﺐ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﯾﺎ از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ ﺷﮑﻞ، ﺣﺎﻟﺖ و ﻗﻮام ﺳﺎزه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ. در اﯾﻦ ﺷﺮاﯾﻂ، ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﺑﺎری ﮐﻪ ﺑﺮ روی ﻓﻮﻻد ﺳﻮار اﺳﺖ ﻫﺮ ﻟﺤﻈﻪ اﻣﮑﺎن ﻓﺮورﯾﺰی و ﺷﮑﺴﺖ ﺳﺎزه وﺟﻮد دارد. از اﯾﻦ رو، ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺧﻨﮏﺳﺎزی ﻓﻮﻻدﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺮﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﻣﺎﻧﯿﺘﻮرﻫﺎ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﯾﻮرش ﺑﻪ ﺣﺮﯾﻖ و ﺗﻼش ﺑﺮای اﻃﻔﺎء آن دارای اﻫﻤﯿﺖ اﺳﺖ.

ادامه مطلب را با دانلود فایل پیوستی مشاهده کنید.

حتما بخوانید:

⇐ چک لیست ایمنی ساختمان

⇐ درسنامه جامع ایمنی ساختمان

⇐ صفر تا 100 ایمنی ساختمان

⇐ ایمنی و حفاظت کار در حین اجرا (مبحث 12 مقررات ملی ساختمان)