محدود نمودن میزان مواجهه با قوس الکتریکی

محدود نمودن میزان مواجهه با قوس الکتریکی

فرمت: Pdf  تعداد صفحات: 17

مواجهه با قوس الکتریکی می‌تواند به سه روش محدود و کنترل شود:

1. جلوگیری از حوادث قوس الکتریکی
2. کاهش سطح انتشار انرژی قوس الکتریکی
3. استفاده صحیح از تجهیزات حفاظت شخصی

حوادث مربوط به قوس الکتریکی می‌تواند با اجرای صحیح رویه‌ها، استفاده از ابزار مناسب، برنامه تعمیر و نگهداری خوب، طراحی و هماهنگ‌سازی کار و همچنین توسعه و افزایش مهارت‌ها و تجربه‌های عملی کاهش یابد. همچنین نکته مهم شرایط ذهنی و فیزیکی کارکنان می‌باشد تا از افتادن ابزار، تماس‌های تصادفی و غیره پرهیز شود. توجه و دقت به علل قوس الکتریکی یک روش اصلی برای پرهیز از مواجهه با آن می‌باشد.

حوادث، ممکن است علی رغم احتیاط‌ها برای جلوگیری از آنها، رخ دهند. در چنین مواردی، همیشه بهتر است که انرژی رویداد پایین باشد و کارگر برای بدترین مورد با پوشیدن تجهیزات حفاظت فردی مناسب آمادگی داشته باشد.

این بخش دو روش اول را مورد بحث و بررسی قرار می‌دهد.

شکل ۱- مواجهه با قوس الکتریکی

۱- جلوگیری از حوادث مربوط به قوس الکتریکی

از قوس الکتریکی می‌توان با درک علل آن و طی مراحلی برای کاهش آنها پرهیز کرد.

خلاصه‌ای از علل قوس الکتریکی:

• گرد و غبار، ناخالصی‌ها و خوردگی و فرسودگی در سطوح اتصال که باعث ایجاد گرما، سست شدن اتصال و ایجاد جرقه می‌شود.
• قوس‌هایی که به دلیل جازدن بریکر به داخل سلول، تعویض فیوزها یا وصل کلید فیوزها و کلیدزنی بریکرها بر روی خطوط دارای خطا ایجاد می‌شوند.
• نقص و ایراد بخش‌های عایقی
• پاره شدن و قطع شدن سیم‌ها در اتصال‌ها به خاطر دخالت انسان، جانوران جونده یا پرندگان
• تماس تصادفی و افتادن وسیله‌ها، پیچ و مهره یا بخش‌های فلزی

۱-۱- تعمیر و نگهداری پیشگیرانه

تجربه‌های متعددی در تعمیر و نگهداری پیشگیرانه در بیشتر شرکت‌هایی که مستلزم قابلیت اطمینان بالا در عرضه یا استمرار فرآیند می‌باشند، وجود دارد. برنامه تعمیر و نگهداری پیشگیرانه می‌تواند تاسیسات برق شرکت‌ها را ایمن‌تر نماید. با انجام بررسی‌ها، تعمیر و نگهداری پیشگیرانه یا حتی تعمیر خرابی‌ها با اخذ شیوه‌هایی که خطرات قوس الکتریکی را مد نظر قرار می‌دهد، می‌توان روش‌های تعمیر و نگهداری تجهیزات را بهبود بخشید. این کار باعث می‌شود که هزینه کلی اجرای یک برنامه قوس الکتریکی کاهش یابد. در برنامه تعمیر و نگهداری باید موارد زیر را مورد توجه قرار دهید:

۱– از ورود جانوران جونده و پرندگان به تابلوها و محفظه تجهیزات برق باید جلوگیری گردد. آنها می توانند در تاسیسات برق باعث اتصال کوتاه و در نتیجه وقوع قوس الکتریکی شوند. (شکل ۲). این خطر می تواند با بستن تمام فضاهای باز تجهیزات با استفاده از موانع مشبک یا توری یا مسدودسازی منافذ و حفره با انجام بنایی مرتفع، به گونه‌ای که دیگر پرندگان و جانوران جونده و موذی نتوانند وارد این فضاها شوند.

شکل ۲- ورود جانوران به داخل تابلوها

۲- از ترمینال‌های مقاوم در برابر خوردگی استفاده کنید. خوردگی و فرسایش می‌تواند منجر به قطع شدن سیم‌های کوچک شود که این وضعیت می‌تواند در زمانی که سیم برقدار به محفظه فلزی یا رساناهای دیگر برخورد کند، باعث ایجاد جرقه و دود و گاز شود. اگر تجهیزات الکتریکی در یک کارخانه شیمیایی یا نزدیک سواحل و جو دریا قرار دارند، ترمینال‌ها و بخش‌های دیگر را از نظر خوردگی و پوسیدگی به طور منظم بررسی کنید. در چنین شرایطی معمولاً کنتاکت‌ها و اتصالات الکتریکی گریس‌کاری می‌شوند. این کار باعث کاهش خوردگی و فرسایش می‌گردد.

۳- اتصالات الکتریکی را از نظر شل بودن و سست شدن و ترمینال‌ها را از نظر گرمای بیش از حد و غیرمعمول، بررسی نمایید. ناخالصی‌ها در رابط‌های ترمینال یا گرد و غبار می‌تواند باعث ایجاد مقاومت اتصال و گرم شدن ترمینال‌ها شود. مشخصه چنین وضعیتی، تغییر رنگ عایق‌های اطراف آن است. گرم شدن عایق‌های کابل می‌تواند به خاصیت عایقی آن لطمه وارد نماید که پیامد موضوع می تواند اتصال کوتاه و قوس الکتریکی باشد. معمولاً در چنین شرایطی استفاده از تجهیزات گرمانگاری مادون قرمز (ترموویژن) می تواند به کمک نموده و در مورد اتصالات ضعیف و گرمای بیش از حد تجهیزات الکتریکی، کابل‌ها و ترمینال‌ها اطلاعات با ارزشی در اختیار ما قرار دهد (شکل ۳).

شکل ۳- استفاده از دوربین ترموویژن در برنامه تعمیر و نگهداری پیشگیرانه

۴- بخش‌های فلزی بدون روکش و روباز را در صورت امکان عایق کاری نمایید. اگر انتشار گرما از بخش‌های فلزی روباز، واقعاً مشکلی ایجاد نمی‌کند و عایق‌کاری آن با نوار، یقه یا پوشش‌های عایق مسئله‌ای ندارد، در این صورت بهتر است که این کار را انجام دهید. عایق‌کاری از جرقه‌زنی جلوگیری می‌کند. به عنوان مثال، اگر یک کارگر یک آچار غیرعایق را بیاندازد که باعث ارتباط شینه های بدون روکش باسبار به هم گردد، یک اتصال کوتاه رخ خواهد داد. با این وجود، اگر آچار یا شینه باسبار عایق باشند، این اتفاق رخ نخواهد داد.

۵- از عملکرد صحیح رله‌ها و بریکرها اطمینان حاصل نمایید. نقص در عملکرد آنها می‌تواند مدت زمان مواجهه با قوس الکتریکی را افزایش داده و حتی باعث مرگ گردد. بررسی و آزمایش عملکرد حفاظتی رله ها باید در دستور کار قرار داشته باشد. فراوانی آزمون رله ها ممکن است از دو سال تا پنج سال باشد که بستگی به توصیه‌های تولیدکننده و خط‌مشی شرکت دارد.

ادامه مطلب را با دانلود فایل پیوستی مشاهده کنید.

حتما بخوانید:

⇐ روش های محاسبه قوس الکتریکی برای ایمنی

⇐ طرح ریزی برنامه خطرات قوس الکتریکی

⇐ علل ایجاد قوس الکتریکی