سم شناسی حلال ها ppt و word

سم شناسی حلال ها ppt و word

حلالها: خواص عمومی و اثر آنها بر سلامتی انسان :

حلال: یک ماده ای است که معمولاً در دمای اتاق به صورت مایع وجود دارد و اجسام دیگر را در خود حل می کند و یک مخلوط همسان را به وجود می آورد. حلاها را براساس نوع مایع به دو دسته تقسیم می کنند:

1. حلالهای با پایه آب (Water based)
2. حلالهای آلی (based Hydrocarbon )

چون در صنعت برای حل کردن مواد در اکثر موارد از حلالهای آلی استفاده می شود بنابراین واژه حلال در صنعت بیشتر مفهوم حلالهای شیمیایی آلی را با خود به همراه دارد.

کاربرد حلال ها:

از حلالها عموماً برای تمیز کردن, رقیق کردن, چربی زدایی و استخراج مواد استفاده می شود. بعلاوه از حلالها بعنوان مواد واسطه در ساخت و سنتز مواد مختلف استفاده می شود. بنابراین افرادی که از حلال ها در کارهای مختلف استفاده می کنند در معرض آلودگی با این مواد قرار می گیرند. از ترکیب صدها ماده شیمیایی مختلف 30000 نوع حلال به وجود می آید که در صنعت کاربرد فراوان دارند.

حلالها را می توان براساس خواص فیزیکی, شیمیایی و سم شناسی طبقه بندی کرد که ذیلاً به اهم خواص مشترک آنها اشاره می شود.

خواص فیزیکی و شیمیایی حلالها:

حلالیت: میزان حلالیت حلالها در مواد چربی بعنوان شاخص قدرت حلالیت آنها در نظر گرفته می شود. بدین معنی که هرچقدر یک حلال بیشتر در چربی محلول باشد قدرت حلالیت بالاتری دارد.قدرت حلالها هم بعنوان یک بیهوش کننده عمومی و هم تحلیل برنده چربیها بستگی به میزان حلالیت آنها دارد. میزان جذب پوستی حلالها نیز بستگی به قدرت حلالیت آنها دارد و معمولاً موادی جذب پوستی بالایی دارند که هم در چربی و هم در آب محلول باشند. چون پوست بعنوان یک سد دفاعی از ترکیب آب و چربی بوجود آمده موادی که حلالیت بالایی هم در آب و هم در چربی دارند با قدرت خیلی بیشتری از پوست عبور می کنند و جذب گردش خون می شوند. از این مواد می توان بعنوان مثال به سولفواکسید و دی متیل فرمامید و گلیکول اتر اشاره کرد.

قابلیت اشتعال و انفجار: قدرت اشتعال و انفجار یک ماده است که تعیین می کند مواد در چه درجه حرارتی دچار اشتعال یا انفجار می شوند. قدرت حریق بعضی حلال ها آنچنان زیاد است که از آنها بعنوان مواد سوختی و منابع تامین انرژی استفاده می شود و قدرت حریق بعضی دیگر از مواد آن قدر کم است که از آنها در موارد اطفاء حریق استفاده می شود. ( مانند هیدروکربن های هالوژنه) براساس یک نوع تقسیم بندی حلالها را از نظر قدرت احتراق به 5 گروه (4-0) تقسیم میکنند. که گروه (0) بی خطر و گروه 4 خیلی خطرناک توصیف می شوند.
در هنگامی که می خواهیم یک حلال را جایگزین حلال دیگری کنیم باید به تفاوت نقطه احتراق و اشتعال مواد توجه خاص داشته باشیم.

قابلیت تبخیر: قابلیت تبخیر حلالها میزان زیادی از آن ماده در هوا وجود دارد. از آنجائیکه افراد در معرض خطر بیشتر از طریق استنشاق دچار عوارض می شوند, بنابراین مواد فرار که قابلیت تبخیر بالایی دارند بیشتر وارد هوا شده و از طریق استنشاق فرد را آلوده می کنند.

ساختمان شیمیایی: حلالها را براساس ساختمان و گروههای فعال که در واکنش ها شرکت می کنند در گروههای مختلف طبقه بندی می کنند و معمولاً هر یک از این گروهها خواص شیمیایی و سم شناسی مشابه دارند و ضایعات پاتولوژیک مشابه هم نیز ایجاد می کنند. بعنوان مثال: هیدروکربن های کلرینه ضایعات کبدی مشابه ایجاد می کنند و آلدئیدها علائم تحریکی مشابه ایجاد می کنند. براساس ساختمان اصلی حلالها به گروههای الیفاتیک, الیسکلیک و آروماتیک تقسیم می شوند. ( Aliphatic, Alicyclic, Aromatic) گروهای فعال در واکنشی های شیمیایی عبارتند از: الکل, کتون, استر, اتر, اسید کربوکسیلیک, آمین وامیدها.

فارماکوکینتیک جذب: جذب مواد از طریق استنشاقی و پوست صورت می گیرد و از این دو طریق است که فرد دچار مسمومیت می شود. چون حلالها به آسانی در هوا به صورت بخار پراکنده می شوند به راحتی وارد دستگاه تنفسی فرد شده و چون در چربی ها به راحتی حل می شوند پس از اینکه وارد آلوئول ها شدند به راحتی از سد آلوئول- عروق خونی گذشته وارد جریان خون می شوند. مقدار جذب حلالها در یک استنشاق متفاوت و بین 80%-40% می باشد.

وقتی که فرد فعالیت بیشتری انجام می دهد هوای آلوده بیشتری استنشاق کرده و در نتیجه احتمال مسمومیت در این افراد بیشتر از افرادی است که فعالیت کمتری انجام می دهند و در این افراد جذب مواد سمی (حلالها) ممکن است به 3-2 برابر افراد در حال استراحت برسد.

جذب پوستی: حلالها به علت حلالیت در چربی از سد پوستی به راحتی می گذرند و معمولاً حلالهایی که در آب و چربی حل می شوند بهتر می توانند نفوذ کنند و از آنجا که خاصیت تبخیر پذیری اکثر حلالها بالاست معمولاً از طریق استنشاق فرد را مسموم می کنند و جذب از طریق پوستی اندک است چون حلالها در سطح پوست به سرعت تبخیر شده و وارد هوا می شوند و به عبارت دیگر فرصت جذب شدن پیدا نمی کنند. بنابراین خطر جذب پوستی در مورد حلالها اندک است مگر در موارد خاص که غلظت حلال در هوا خیلی زیاد می باشد.

در این موارد فرد از دستگاه رسپیراتور جهت تنفس استفاده می کند ولی میزان جذب پوستی به علت غلظت زیاد حلال در هوا بالا می رود( میزان تماس با پوست بیشتر می شود).

توزیع: از آنجا که حلالها عمدتاً لیپوفیل می باشند هنگامی که وارد جریان خون می شوند تمایل دارند در بافت های سرشار از چربی بدن تجمع پیدا کنند مانند بافت چربی, مغز, نخاع و کبد. همچنین به علت اینکه سدهای خونی- بافتی غنی از مواد چربی می باشند حلال ها به راحتی از آنها عبور کرده و در بافت هایی که جریان خون بیشتری دارند نیز تجمع بیشتری دارند از جمله قلب و عضلات. بنابراین افراد چاق که دارای ذخیره چربی بیشتر هستند مقدار بیشتری از حلال ها را را در بدن خود ذخیره می کنند و به تدریج آن را آزاد و وارد جریان خون می کنند.

حلالهایی که وارد بدن می شوند بعضی از آنها دچار متابولیسم شده و سپس دفع می گردند و بعضی دیگر نیز بدون تغییر از بدن دفع می شود. پدیده متابولیسم همیشه به معنی سم زدایی نیست, بلکه گاهی متابولیت یک حلال بعناو سم عمل کرده در حالی که خود حلال خاصیت سمی ندارد مانند متابولیت های حاصل از ان هگزان-متیل ان بوتیل کتون, متیل الکل, متیل فرمات و متیل استات.بعضی از حلالها با الکل اثر سینرژیسم دارند و اثر الکل را تشدید می کنند و بالعکس.

دفع: دفع حلال ها یا به صورت تغییر نیافته از طریق دستگاه تنفسی می باشد و یا به صورت متابولیت از ادرار دفع می شوند و یا ترکیبی از دو حالت فوق.

پایش بیولوژیک: پایش بیولوژیک حلالها به پایش آنها در محیط کار برتری دارد از این جهت که میزان جذب آنها در افراد مختلف بر حسب میزان و شدت فعالیت آنها متفاوت است بنابراین پایش بیولوژیک آنها اندکس بهتری از نظر میزان مواجهه به دست می دهد. ولی پایش بیولوژیک حلال ها محدودیت های منحصر به فردی دارد که به آنها اشاره می شود.

1. حلال ها به سرعت جذب بدن شده و به سرعت نیز دفع می شوند بنابراین فرصت کافی وجود ندارد که بتوان آنها را به راحتی اندازه گیری کرد.
2. اثر کوتاه مدت حلال ها ارتباط بهتری با شدت علائم کلینیکی دارد تا اثر دراز مدت آنها.

بنابراین اگر بخواهیم پایش بیولوژیک خوبی داشته باشیم باید فاصله زمانی بین مواجهه و زمان اندازه گیری کوتاه باشد. با توجه به محدودیت های فوق برای تمام حلالها پایش بیولوژیک تدوین نشده است و فقط برای تعداد معدودی از آنها وجود دارد از جمله ان هگزان, گزیلن, تولوئن, بنزن, اتیل بنزن, استیرن, فنل, متیل اتیل کتون, پرکلرواتیلن, دی متیل فرمامید و دیسولفید کربن.

در مورد بعضی از حلالها بیش از یک نیمه عمر دارند که به علت توزیع آنها در بافت های مختلف بدن است.نیمه عمر اول معمولاً کوتاه و بین 10-2 دقیقه است که اگر نمونه گیری بلافاصله پس از تماس با حلال به عمل آید نشانگر اوج مواجهه با آن ماده خاص در همان لحظه است ولی اگر نمونه گیری 30-15 دقیقه بعد انجام گیرد نشانگر میزان تماس در چند ساعت گذشته است. و اگر نمونه گیری 20-16 ساعت پس از مواجهه انجام گیرد بیانگر میزان مواجهه در شیفت کاری روز گذشته است.

تصفیه شیمیایی گازها

حلال ها ۲ قسمت دوم حلال ها و اثر آنها بر سلامتی انسان:

اختلاف پوستی حدود 20% درماتیت های شغلی در اثر تماس با حلال ها به وجود می آیند. تقریبآهمه حلال های آلی محرک پوست می باشند چون باعث از بین رفتن بافت چربی پوست و انحلال آن می شوند. میزان تخریب بافت چربی پوست بستگی به میزان حلالیت آن ماده در مواد چربی و نسبت عکس با میزان تبخیر پذیری و میزان جذب آن دارد.

علاوه بر مدت طول تماس و غلظت حلال مسئله مهم دیگر زمانی اتفاق می افتد که یک حلال از راه درز ویا سوراخ لباس یا دستکش با بدن تماس پیدا کرده و در بین دو لایه پوست و لباس محبوس می شود و بیشترین اثر تحریکی را در این گونه موارد اعمال می کند. بیشترین موارد درماتیت در کسانی اتفاق می افتد که دست های خود را با حلالها می شویند و این عمل نزد رنگ کاران, نقاشان و مکانیک ها امری متداول و شایع است.

در افراد دیگر نیز که به هر نحو با حلال ها تماس داشته باشند احتمال درماتیتتحریکی وجود دارد.

یافته های کلینیکی

نشانه ها و علائم : تشخیص بیماری با مشاهده ضایعات تیپیک و شرح حال تماس با یک حلال بسیار آسان است در مراحل حاد علائم یک درماتیت شامل خارش, درد, قرمزی, ورم و ترک می باشد و در موارد مزمن نیز پوست ضخیم و علائم التهابی با شدت کمتر وجود دارد. پوست این نواحی مستعد عفونتهای ثانویه و آسیب ناشی از سایر مواد شیمیایی می باشد.

یافته های آزمایشگاهی: معمولاً تست های حساسیتی در اینگونه موارد انجام نمی گیرد چون به ندرت بعضی حلال ها مانند فرمالدئید و ترپانتین ایجاد درماتیت آلرژیک می کنند.

تشخیص افتراقی: باید دقت کرد که عوامل تحریکی دیگر غیر از حلال های محل کار ممکن است باعث درماتیت شوند. از جمله پاک کننده های بدون آب که حاوی الکل و مواد امولیسه کننده می باشند و ممکن است باعث درماتیت های تماسی تحریکی یا آلرژیک گردند.

درمان: درمان این درماتیت ها مانند سایر درماتیت ها شامل کورتون موضعی, کرم های نرم کننده دوری از تماس با مواد محرک باشیوه های مهندسی یا ایجاد حفاظ پوستی به وسیله لباس و دستکش مخصوص و استفاده از کرم های حفاظت کننده است.

• اختلالات سیستم عصبی مرکزی :تقریباً تمامی حلالها بر روی علائم کلینیکی علائم تضعیف کننده حلالها بر روی سیستم عصبی ناشی از نوشیدن الکل است و در واقع اثر الکل روی مغز جز یک اثر تضعیف کننده چیز دیگری نیست این علائم بسته به شدت مسمومیت شامل سردرد, سرگیجه, تهوع, استفراغ, صحبت نامفهوم, حالت مستی, خستگی, بی خوابی, ضعف, تحریک پذیری, تیرگی شعور و اختلال تفکر و در نهایت کما و مرگ در اثر دپرسیون سیستم تنفسی پیش می آید.
• در مراحل اول مسمومیت ممکن است به جای اثر تضعیف کنندگی اثری تحریکی ببینیم که این به دلیل مهار نورون های مهار کننده است و معادل مرحله بیهوشی می باشد.این علائم ممکن است بسته به غلظت حلال و نیمه عمر آن از چند دقیقه تا 24 ساعت پس از این مواجهه وجود داشته باشد. ولی به تدریج که از بدن دفع می شوند علائم بیمار نیز رو به بهبودی می رود و معمولاً سلامتی کامل خود را به دست می آورد.
• نکته حائز اهمیت ایجاد پدیده تحمل( تولرانس) در افرادی است که به طور مزمن با این گونه حلال ها سروکار دارند و به عبارت دیگر علائمی مانند الکلیسم در افراد پیدا می شود به گونه ای که در روزهای تعطیل و هنگام مسافرت علائمی ناشی از ترک الکل در آنها پدیدار می گردد.اندازه گیری حلال در خون تشخیص را قطعی می کند ولی غلظت آن در خون با شدت علائم کلینیکی ارتباطی ندارد. در مواردی که اطمینان داشته باشیم فرد با یک حلال خاص تماس داشته باشیم فرد با یک حلال خاص تماس داشته و مسائل قانونی در کار نباشد به اندازه گیری سطح خونی نیازی وجود ندارد.

درمان : اساس درمان شامل: حمایت از سیستم تنفسی و قلبی- عروقی و پرهیز از داروهای مضعف اگر علائم عصبی پس از برطرف شدن آثار مسمومیت همچنان باقی بماند ممکن است حاکی از ایسکمی مغزی در طول مدت درمان و قبل از آن باشد. باقی ماندن اختلالات رفتاری پس از مسمومیت حاد به صورت نادر گزارش شده است.

سردرد از دیگر علائمی است که می تواند چند روز و حتی یک هفته پس از بهبودی در مسمومیت حاد پایدار باقی بماند.

• اختلالات مزمن سیستم عصبی مرکزی: اختلالات مزمن این اختلالات عصبی – رفتاری وقتی در ارتباط با مسمومیت های ناشی از حلال ها باشد از آنها به عنوانهای مختلف از جمله انسفالوپاتی توکسیک مزمن, دمانس زود رس, مسمومیت مزمن ناشی از حلالها و سندرم رنگ کاران یاد می شود. تعدادی از مطالعات اپیدمیولوژیک بیانگر میزان شیوع بیشتر بیماریهای عصبی- رفتاری در بین افرادی است که با حلالها مواجهه شغلی دارند. این اختلالات در بین کسانی که مواجهه بیشتری دارند واضح تر است و از آن جمله اند رنگ کارانی که با اسپری رنگ می کنند.
• این اختلالات شامل علائم ذهنی ( سبژکتیو) مثل تغییر شخصیت و رفتار و کاهش حافظه نزدیک است که از طریق تست های خاص اندازه گیری می شود.از آنجا که بسن علائم ایجاد شده و نتایج تست های انجام شده ارتباط مستقیم وجود ندارد تفسیر نتایج این تست ها مشکل و باید توسط افراد ماهر انجام گیرد.چگونگی صدمات مغزی ناشی از مصرف طولانی الکل به خوبی شناخته شده نیست ولی می توان گفت که صدمات مغزی ناشی از مواجهه با حلال ها مشابه مصرف طولانی الکل است.احتمالاً یافته های پاتولوژیک مثل آتروفی کورتکس مغز زمینه ساز اختلالات عصبی می باشد.و اخیراً نیز مطالعاتی انجام شده که بیانگر این است که بین بیماری آلزایمر و مواجهه با حلال ها رابطه ای وجود دارد.
• مواجهه حاد یا مزمن با حلالها منجر به اختلالات تعادلی- بینایی در اثر آسیب به مخچه نیز می شود. و یک سندرم عدم تحمل نسبت به حلال ها نیز شرح داده شده است که در آن فرد به مقدار کم حلال ها نیز واکنش نشان می دهد و دچار علائمی مثل سرگیچه و تهوع و حالت ضعف می شود و در ضمن فرد هیچگونه زمینه قبلی اختلالات تعادلی نیز ندارد.

علائم کلینکی : علائم مسمومیت مزمن با حلالها به طور شایع شامل سردرد, خستگی, ضعف, افسردگی, اضطراب, کم شدن حافظه نزدیک, کم شدن تمرکز حواس و اختلالات حرکتی حسی است.
تشخیص:

1. در مطالعات اپیدمیولوژیک با استفاده از تست های روانی و
2. علائم کلینکی یک آسیب مغزی وجود داشته باشد که شامل علائم تیپیک ذهنی و یافته های پاتولوژیک می باشد. یافته های پاتولوژیک خود از طریق
3. سایر بیماریهای ارگانیک کنار گذاشته شوند.
4. سایر بیماریهای روانی کنار گذاشته شوند.

تشخیص افتراقی با پیدا کردن علل ارگانیک برای اختلالات عصبی می توان علل روانی را کنار گذاشت ولی همیشه این گونه نیست که بیماریهای ارگانیک را به راحتی به توان تشخیص داد به عنوان مثال اگر شخصی داروی خاصی مصرف کرده باشد بدون گرفتن شرح حال دقیق مشکل می توان به تشخیص رسید.

بیماریهای ارگانیک دیگر مثل آلزایمر و کروتزفیلد که ضایعات منتشر مغزی به وجود مس آورند را نیز باید مدنظر قرار داد.

درمان: دور کردن فرد از محل کار اولین قدم است. از نوشیدن الکل و مصرف سایر داروهای تضعیف کننده

پیش آگهی : در مورد افرادی که فقط علائم ذهنی دارند با دور کردن فرد از محیط کار علائم کاملاً برطف می شوند ولی در افرادی که اختلالات عصبی مشهود پیدا کرده اند حتی با دور کردن افراد از محیط کار علائم بیماری کاملاً برطرف نمی شوند.

• اثر حلالها بر روی سیستم عصبی محیطی :همه حلالها ممکن است ایجاد نوروپاتی محیطی بکنند ولی در این میان 3 حلال ازهمه بیشتر مورد توجه قرار گرفته اند که عبارتند از :

1. دی سولفید کربن
2. ان هگزان
3. متیل ان بوتیل کتون

نوروپاتی ایجاد شده به صورت قرنیه, بالا رونده و از نوع اکسونوپاتی می باشد. متیل اتیل کتون حلال دیگری است که باعث تشدید علائم نورپاتی ناشی از هیدروکربن های 6 کربنه (ان هگزان و متیل ان بوتیل کتون) می شود.تری کلرواتیلن نیز باعث بی حسی در قلمرو عصب 3 قلو می شود. شواهدی در دست است مبنی بر اینکه کسانی که به حلال ها اعتیاد پیدا می کنند دچار افت شنوایی از نوع عصبی- حسی می شوند و تولوئن موجود در حلال ها در این گونه موارد باعث اختلالات سیستم تعادلی می شود و احتمالاً این اثر منحصر به تولوئن نیز نمی باشد.

سایر اعصاب کرانیال نیز در مواجهه بیش از حد با حلال ها متاثر می شوند از جمله سیستم بینایی به صورت اختلال در درک رنگها و سیستم بویایی به صورت اختلال در درک بو و یا از بین رفتن حس بویایی ممکن است حلالها به خودی خود اثر سمی شدید روی اعصاب محیطی نداشته باشند ولی اثر کمبود مواد غذایی و سم های دیگر را بر روی سیستم عصبی تشدید کنند. مانند آنچه در مورد مصرف مزمن الکل وجود دارد.

علائم کلینیکی : شامل ضعف و احساس گزگز کردن اندام ها که معمولاً از انتهاها شروع شده و بالا رونده می باشد. درد و کرامپ عضلانی نیز گهگاهی وجود دارد. رفلکس های عصبی انتهاها معمولاً کاهش یافته است. در نورپایی عصب سه قلو نیز بی حسی در مسیر عصب سه قلو به وجود می آید.

شخیص : تشخیص براساس گرفتن شرح حال و انجام تست های نوروفیزیولوژیک است سرعت هدایت عصبی معمولاً طبیعی یا کمی کاهش یافته است و در الکترومیوگرافی نشانه های قطع عصب (در کسانی که با ان هگزان تماس دارند لازم است هر چند گاهی تست سرعت هدایت عصبی از آنها به عمل آید و به محض مشاهده کاهش سرعت هدایت آنها را از محی کار دور نمود. کسانی که از اختلال در حس چشایی یا بویایی شکایت دارند باید عصب بویایی آنان مورد تست دقیق قرار گیرد.

تشخیص افتراقی: موارد تشخیص افتراقی عبارتند از نوروپاتی دیابتی, الکلیسم, استفاده از داروها, نوروپاتی فامیلی و نارسایی کلیوی علت حدود 50-25% از نوروپاتی ها عواملی غیر از موارد فوق الذکر است که در بین آنها باید به فکر نوروپاتی های شیمیایی باشیم.

درمان: دوری جستن از تمام مواد نوروتوکسیک از جمله الکل اساس درمان است. و برای باز یافتن قدرت عضلانی و تحریک رشد رشته های عصبی فیزیوتراپی نیز توصیه می شود. پایش دقیق افرادی که در معرض خطر می باشند و معاینه کامل برای تشخیص زودرس بیماری از مواردی است که باشد به آن توجه خاص مبذول داشت. پس از دور کردن فرد از محیط خطر ممکن است علائم عصبی در ابتدا بد تر شوند ولی بعداً به تدریج رو به بهبودی گذارده و معمولاً در طول مدت یکسال بهبودی کامل حاصل می شود و اگر بعد از آن اختلالی باقی بماند دیگر امکان بهبودی تقریباً وجود ندارد و تنها پس از یکسال است که می توان در مورد میزان نقص عصبی به جای مانده اظهارنظر قطعی نمود.

اثر حلالها بر روی سیستم تنفسی همه حلالهای ارگانیک به درجاتی باعث تحریک مجاری تنفسی فوقانی می شوند و اگر یک گروه فعال شیمیایی مانند گروه اسیدی یا بازی به ترکیب آنها اضافه گردد این خاصیت تحریکی تشدید می شود.خاصیت تحریکی حلالها به علت همان خاصیت چربی زدایی آنهاست که باعث از بین رفتن چربی سلولها و صدمه به بافت مخاطی می شوند. موادی که خاصیت تحریکی شدید دارند معمولاً به مجاری تنفسی تحتانی نمی رسند چون خاصیت تحریکی آن قدر شدید است که فرد مجبور می شود محیط را ترک کند مگر در موارد استثنایی که فرد نتواند محل را ترک کند که در این گونه موارد دپرسیون تنفسی نیز بوجود آمده و باعث ورم ریه و سرانجام مرگ خواهد شد.

در مورد مواردی که خاصیت تحریکی کمتری دارند این فرصت وجود دارد که وارد مجاری تنفسی تحتحانی شده و معمولاً به صورت تاخیری باعث ادم ریه می شوند و نمونه آن گاز فسژن است که در اثر حرارت دادن حلالهای حاوی کلر ( مانند آنچه در جوشکاری رخ می دهد) به وجود می آید. اثر دیگر حلالها برسیستم تنفسی مانند هر ماده محرک دیگر تشدید حمله آسم و به وجود آمدن سندرم مجاری هوایی تحریک پذیر است.

حلالها در ایجاد برونشیت مزمن نقش زیادی ندارند مگر در موارد مواجهه طولانی مدت با حلالهای محرک مثل الدئید. C.N.S اثر تضعیف کننده دارند و اگر غلضت آنها به حد کافی بالا باشد باعث بیهوشی عمومی می شوند. نمونه بارز آن که در پزشکی, بکار گرفته شده اتیل اتر می باشد و بعد از آن از حلالهای صنعتی دیگر نیز بعنوان بیهوش کننده استفاده شده است.

میزان اثر بیهوش کننده یک حلال بستگی به میزان حلالیت آن چربی, طول ذنجیره کربن و … دارد C.N.S است. C.N.S ناشی از مصرف طولانی الکل امری کاملاً شناخته شده است بنابراین منطقی به نظر می رسد اگر بخاهیم این اختلالات را به سایر حلال ها نیز تعمیم دهیم چون تمام حلال ها خواص کم و بیش یکسانی دارند. C.T اسکن و اندازه گیری جریان خون مغز آتروفی کورتکس مغز نشان داده شده است ولی صرفاً با استفاده از این تست ها نمی توان تشخیص قطعی را مطرح کرد. و برای تشخیص مسمومیت مزمن ناشی از مواجهه شغلی با حلالها باید این شرایط برقرار باشد.
1- شخص مواجهه شغلی با حلال شناخته شده داشته باشد و آن حلال نیز مسمومیت مزمن شغلی ایجاد کند. G. E.Eتست های روانشناختی و سایرعلائم نورولوژیک به دست می آیند.C.N.S خودداری شود.

سایر علائم روانی مثل افسردگی و اضطراب و سردرد را می توان به صورت علامتی و با مشورت روانپزشک تا حدی درمان کرد.
Denwrvation به صورت فیبرلاسیون عضلانی نیز وجود دارد. در مواردی ممکن است برای تشخیص قطعی بیوپسی عصب ضروری باشد که مورد مسمومیت با ان هگزان تجمع نوروفیلامان ها در انتهای اکسونها مشاهده می شود.

حتما بخوانید:

⇐ ایمنی در کار با سرب, آزبست و حلال ها

⇐ سم شناسی حلال ها و آفت کش ها

⇐ گاز های سمی, خورنده, اکسید کننده و محرک