تجزیه و تحلیل مخاطرات شغلی چیست؟
تجزیه و تحلیل مخاطرات شغلی چیست؟
تجزیه و تحلیل مخاطرات شغلی چیست؟
- فواید انجام تجزیه و تحلیل خطرات شغلی چیست؟
- 4 مرحله اولیه و اساسی کدامند ؟
- چرا انتخاب شغل از اهمیت خاصی برخوردار است ؟
تجزیه و تحلیل مخاطرات شغلی چیست؟
تجزیه و تحلیل مخاطرات شغلی روشی برای افزایش دانش و جلوگیری از مخاطرات در محیط کار میباشد . ارزیابی مخاطرات شغلی (JHA)[1] روشی است که به ارائه اصول ایمنی و بهداشت پذیرفته شده در محیط کار با توجه به عملکرد ویژه خود میپردازد . در یک JHA مراحل اولیه کار جهت شناسایی مخاطرات بالقوه (پنهانی) و تعیین ایمن ترین روش انجام کار بررسی و امتحان میگردند . از موارد دیگری که مکمل این طرح هستند میتوان تجزیه و تحلیل شغلی (JSA) و تحلیل مخاطرات شغلی را نام برد.
در برخی موارد ، تجزیه و تحلیل به تمامی امور مرتبط با کار و نه فقط ایمنی توسعه مییابد که این امر تجزیه و تحلیل شغلی نام میگیرد.
تجزیه و تحلیل شغلی یا تجزیه و تحلیل از لحاظ بازرسی و وظایف آن مبتنی بر این عقیده است که ایمنی بخش اصلی و مهم در هر شغلی است . عناوین شغلی و بازرسی به طور معمول عبارتست از ارزیابی کار به طور ویژه نظیر «آسیاب عملگر» «خاموش کننده تحت فشار» و یا «تعویض لاستیک پنچر» که تجزیه و تحلیل گرهای مخاطرات شغلی مانند موقعیت جک ماشین عمل میکنند.
فواید انجام تجزیه و تحلیل مخاطرات شغلی چیست؟
مرحله مورد استفاده در این روش عبارت است از : نظارت بر کارگر هنگامیکه کار را اجرا مینماید و از مهمترین فواید این روش میتوان سرعت بخشیدن به شناسایی مخاطرات را نام برد و همچنین این روش برای مشاغل جدید و یا مشاغلی که از نظر حرفهای کمیاب هستند نیز اجرا میگردد . اما در مکانهایی که امکان مراقبت عملی امکان پذیر نمیباشد از یک گروه از کارگران ماهر و سرپرستان استفاده نموده و تجزیه و تحلیل بر روی آن گروه صورت میپذیرد . فایده روش فوق این است که:
اولاً افراد بیشتری مورد بررسی قرار گرفته و ثانیاً می توان از تجربیات بیشتری کمک گرفت و دستیابی به نتایج کار سریعتر امکانپذیر میشود . اعضای کمیته های حفاظت فنی و ایمنی نیز باید در اجرای این مرحله همکاری لازم را بنمایند.
فواید نخستین توسعه JHA بطور واضح و آشکار در راهکارهای مقدماتی خواهد آمد و مراحل تجزیه و تحلیل ممکن است به طور تصادقی مخاطرات ناشناخته را شناسایی نموده و همچنین باعث افزایش دانش شغلی نسبت به مخاطرات و افزایش آگاهی در مورد رعایت مسائل ایمنی و بهداشت گردد . همچنین ارتباط کارگران و سرپرستان بهتر شده و امکان انجام کار ایمن افزایش مییابد.
JHA می تواند بعنوان روشی برای تماس منظم و مرتب بین سرپرستان و کارگران به منظور رعایت مقررات بهداشت و ایمنی بوده و بعنوان یک هدف آموزشی برای آموزش اولیه و دستورالعمل و راهنمای توجیهی برای مشاغل غیرعادی نیز عمل نماید . همچنین میتوان از آن بعنوان استانداردی برای بازرسی و مراقبتهای ایمنی و بهداشتی به منظور جستجوی همه جانبه برای رسیدگی به حوادث جامع و فراگیر نام برد.
4 مرحله اولیه و اساسی کدامند؟
الف) انتخاب شغل برای تجزیه و تحلیل بر روی آن
ب) تحلیل شغل با توجه به اصول و توالی شناخته شده
ج) شناسایی مخاطرات بالقوه (پنهانی)
د) انجام ارزیابی و محاسبات حفاظتی و پیشگیری به منظور غلبه بر این مخاطرات
چرا انتخاب شغل از اهمیت خاصی برخوردار است ؟
تمامی مشاغل می توانند برای JHA طبقه بندی گردند اما در برخی موارد موانع عملی نظیر زمان و میزان تلاش مورد نیاز برای انجام یک JHA از انتخاب برخی مشاغل جلوگیری مینماید. از موارد دیگر میتوان بررسی تجهیزات ، مواد اولیه، مراحل کار و یا تغییرات محیطی را نام برد . با توجه به دلایل فوق ، معمولاً مشاغلی خاص مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و شناسایی میگردند . حتی اگر تجزیه و تحلیل همه مشاغل مد نظر باشد، این مرحله این اطمینان را میدهد که اغلب ، مشاغل بحرانی در ابتدا تست ، آزمایش و بازرسی می گردند.
عواملی که در تعیین تقدم تجزیه و تحلیل مشاغل مطرح میگردند عبارتند از:
الف) توالی حوادث: این گونه مشاغل در جایی که حوادث به طور متناوب اتفاق میافتد و یا جایی که حتی حوادث به ندرت اتفاق میافتد و دارای صدمات میباشند انجام میپذیرد.
ب) عامل بالقوه در ایجاد آسیب ها و بیماریهای شدید: نتایج یک حادثه و یا شرایط خطرناک و یا تماس با اشیاء خطرناک بالقوه (پنهانی) تعیین کننده میزان شدت بیماریها هستند.
ج) مشاغل تازه تاسیس شده: به سبب فقدان تجربه در این گونه مشاغل ، خطرات ممکن است آشکار نبوده و یا پیش بینی نگردد.
د) مشاغل تعدیل و یا اصلاح شده: مخاطرات جدید ممکن است با تغییر در انجام شغل در ارتباط باشد.
هـ) مشاغل کمیاب و نادر: کارگران وقتی که عهدهدار مشاغل غیرعادی میشوند ممکن است در مواجهه با مخاطراتی وسیع تر بوده و یک JHA باید بررسی مخاطرات را بر روی آنها انجام دهد.
JHA= Job Hazard Analysis
حتما بخوانید:
منبع: دانشجویان بهداشت حرفه ای
دیدگاه خود را ثبت کنید
تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟در گفتگو ها شرکت کنید.