استانداردها از اول تا آخر

استانداردها از اول تا آخر

 

تاریخچـه استانـداردها

تاریخچه استانداردها به حدود 7000 سال قبل از میلاد برمی گردد یعنی از زمانی که سنگ های استوانه ای به عنوان واحدهای وزن در مصرباستان مورد استفاده قرار می گرفته اند. یکی از تلاش هایی که درزمینه  استانداردسازی در دنیای غرب صورت گرفته است به سال 1120 میلادی برمی گردد , شاه هنری اول دستور داد که ell ( واحد طول در انگلستان معادل 115 سانتیمتر ) می بایست دقیقـاً از نوک یک دست تا ابتدای بازوی دست دیگر باشد و این می بایست به عنوان استاندارد طول در کل حیطة سلطنت او مورداستفاده قرار گیرد.

در سال 1689 میلادی , پس از یک آتش سوزی مهیب که منجر به تخریب بخش وسیعی از شهر بوستون Boston city گردید , تصمیم گیرندگان این شهر قانونی را وضع کردند که براساس آن می بایست تولیدکنندگان مصالح ساختمانی , آجرهایی در اندازه های 4×4×9 تولید کنند , چرا که آنها در یک آزمون به این نتیجه رسیده بودند که آجرهایی در این اندازه موجب بازسازی سریعتر و اقتصادی تر شهر بوستون خواهد شد.

با احتمال زیاد می توان گفت که اکـثر استانداردهای مـهم در ایالات متحده تـدوین شده اند , و در کشورهای دیگر نیـز مورد استفاده قرار می گیرند , مثل استاندارد فاصله خطوط راه آهن.این استاندارد هم اکنون در بریتانیا , کانادا , آمریکا و اکثر اروپا رعایت می گردد و موجب توسعه حمل و نقل از طریق راه آهن در آمریکا و اکثر اروپا شده است.

امروزه استانداردها چگونه تدوین می شونـد ؟

اغلب استانداردها بوسیله کمیته ای از متخصصین یک فن ( در قالب انجمن , مؤسسه , جامعه , کمیسیون , و … ) که معمولا شامل اعضاء صنعت , دولت و محققین بخش عمومی همچون اساتید دانشگاه می شوند تهیه و تدوین می گردند. در ایالات متحده , مؤسسه ملی استانداردهای آمریکا موسوم به American National Standard Institue) ANSI) به عنوان یک سازمان مادر مسئولیت سازماندهی , هماهنگی و ارائه دستورالعمل ها و خط مشی ها به این انجمنها را بر عهده  دارد.

در ایالات*متحده به تنهایی , تقریباً 30 هـزاراستاندارد که بوسیله بیش*از 400 انجمن و سازمان تدوین شده اند هم اکنون معتبر و در حال استفاده هستند. علاوه براین , تعداد زیادی ”* مشخصات خرید “[1] بوسیله دولت و ایالات محلی این کشور تدوین و مورداستفاده قرار دارند , همچنین مقادیر بسیار ” کدینگ اجباری محصولات و قطعات “[2] و ” قوانین و مقررات “[3] توسط سطوح محلی , فرمانداری*ها و ایالات مختلف آمریکا تدوین و درحال استفاده هستند. به علاوه برخی سازمان*های بین*المللی , منطقه*ای و غیرآمریکایی استانداردهایی را تدوین کرده*اند که مورد استفاده متخصصین و تولیدکنندگان آمریکا قرار گرفته*اند.

سازمان بین*المللی استانداردسازی (ISO) تاکنون بیش از 12000 استاندارد بین*المللی را تدوین کرده است ISO حدوداً دارای 2300 گروه فنی با بیش از 20000 متخصص در کل جهان است که به کمک آنها هرساله استانداردهای جدیدی را برای کل جهان تدوین و عرضه می کند

چرا ما از استانداردها استفاده می کنیم ؟

ما از استانداردها جهت رسیدن به سطحی از ایمنی , کیفیت و سازگاری در محصولات و فرآیندهایی که بر روی زندگیمان تأثیرگذار هستند استفاده می کنیم. بطور خلاصه , استانداردها زندگی ما را ایمن تر , ساده تر و بهتر می سازند.

همچنین , استانداردها ابزاری حیاتی برای صنعت و تجارت هستند. آنها اغلب اساس و معیار معاملات بین خریداران و فروشندگان قرار می گیرند , از این رو اثرات بسیار زیادی بر روی سازمانها و ملت*ها و حتی اساس اقتصاد بازارهای جهان دارند.

برای مثال ؛ در راستای گسترش تجارت جهانی , عرضه محصولات سازمانهای تولیدی به بازارهای خارجی توسعه یافته است به همین خاطـر تصمیم گیرندگان این سازمانها مـی بایست مطمئـن شوند که محصولاتشان دقیقـاً منطبق با استانداردهای آن کشورهای خارجی باشد.

گوناگونی استانداردهای مختلف برای بازارهای مختلف بدین معنی است که بعضی از تولید کنندگان می بایست یک دوجین گوناگون از هر کالایی تولید کنند که هر یک منطبق بامنطقه جغرافیایی خاصی باشد.

بخاطر برداشته شدن این محدودیت ها , استانداردهای بین المللی برای استفاده در سراسر جهان تهیه و تدوین می شوند.

استاندارد چیست ؟

اینچ یک استاندارد اندازه گیـری است.

• پول از استانداردهای مبادلات تجاری به شمار می رود.
• کلمات استانداردهای ارتباطات هستند.
• چراغ های راهنمایی استانداردهای ایمنی هستند.
• مقادیر هیدروکربنهای موجود در بنزین نشان دهنده استانداردهای کیفیت هستند.
• کمتر از 1% انقباض  یک استاندارد عملکرد است.

استانداردسازی نقش مهمی در زندگی ما بازی می کند , با این وجود اغلب افراد در مورد چگونگی تهیه و تدوین استانداردهایی که هر روزه با آنها سروکار دارند از اطلاعات کمی برخوردار هستند. اکثراً می دانند که چنانچه بر روی یک فیلم دوربین عکاسی” Iso100 “ چاپ شده باشد احتمالاً این فیلم دارای کیفیت خوبی است ولی ممکن است فقط تعداد کمی بدانند که Iso100 چاپ شده بر روی بسته فیلمهای عکاسی بدین معنی است که این فیلم مطابق با استانداردهای ایجاد شده بوسیله سازمان بین المللـی استانداردسازی (ISO (International organization for standardization می باشد.

کارت های اعتباری Automated teller Machine) ATM) که امروزه کاربردهای بسیاری دارند با همة سیستم های مکانیزه پولی (money machine) در کل جهان کار می کنند , این عمل امکان*پذیر نیست مگر اینکه همة آنها از استاندارد واحدی استفاده کرده باشند. این موارد فقط تعدادکمی از هزاران استانداردی است که ما هر روزه در طول زندگیمان با آنها سروکار داریم.

کمیته سیاست گذاری استانداردهای ملی آمریکا استاندارد را اینگونه تعریف کرده است :

” یک مجموعه قوانین , شرایط , یا نیازمندی های معین در باب تعریف طبقه بندی قطعات ؛ مشخصات مواد ؛ عملکرد ؛ یا عملیات ؛ روشهای انجام کار ؛ یا ارزیابی کیفیت و کمیت مواد ؛ محصولات ؛ سیستم ها ؛ خدمات ؛ یا عملیات. “

از دیدگاه عمومی , یک استاندارد مجموعه ای از قوانین یا نیازمندی هایی است که براساس اجماع آرای کاربران تعیین و مورد قبول واقع شده اند و به صورت تئوری بهترین معیار جهت انجام یا تولید یک محصول , فرآیند , یا روش هستند. مزایای کلی یک استاندارد شامل ایمنی , کیفیت , قابلیت جایگزینی قطعات یا سیستم ها , و قابلیت سازگاری درمناطق جغرافیایی مختلف است.

فهرست استانداردهای صنعتی و استانداردهای مهندسی

(A.G.A (American Gas Association استاندارد انجمن گاز آمریکا

(A2LA (American Association For Laboratory Acreditation انجمن به رسمیت شناختن لابراتوارها

(AA (Aluminum Association استانداردهای آلومینیوم

(AATCC (American Association of Textile Chemists & Colorist استانداردهای نساجی و رنگرزی آمریکا

(ABMA (American Bearing Manufacturers Association استانداردهای انجمن یاتاقان و بلبرینگ آمریکا

(ABS (American Bureau of Shipping استاندارد اداره کشتیرانی آمریکا

(ACI (American Concrete Institule استاندارد بتون آمریکا

(AES (Audio Engineering Society استاندارد مهندسی صوت

(AGMA (American Gear Manufacturers Association استاندارد چرخ دنده و گیربکس

(AIA/NAS (Aerospace Industries Association of American استانداردهای هوا فضای آمریکا

(AIAA (American Institute Aeronavtics and Astronavtics استاندارد کیهان نوردی/کیهان شناسی/ ستاره شناسی

(AIIM (Association for Information & Image Management استاندارد مدیریت اطلاعات و تصویر

(ANS (American Nuclear Society استاندارد انرژی اتمی آمریکا

(ANSI (American National Standard Institute استاندارد ملی آمریکا

(API (American Petroleum Institute استاندارد نفت آمریکا

(AREA (American Railway Engineering Association استاندارد انجمن راه آهن آمریکا

(ARI (Air- conditioning and Refrigeration Institue استاندارد تهویه مطبوع و تبرید

(ARINC (Aeronavtical Radio Inc استانداردهای رادیو

(ASA (Acoustical Society of America استاندارد انجمن صوت آمریکا

(ASAE (American Society of Agricultural Engineers استاندارد انجمن کشاورزی آمریکا

(ASHRAE (American Society of Heating Refrigerating & Air-conditioning Engineers استاندارد تاسیسات ساختمان آمریکا

(ASME (American Society of Mechanical Engineering استاندارد مهندسان مکانیک آمریکا

استاندارد انجمن مکانیک آمریکا

(ASQC (American Society for Quality & Control استانداردهای کنترل کیفیت آمریکا

(ASM (Metals Handbook هندبوک تخصصی فلزات

(ASQ (American Society for Quality استاندارد کیفیت آمریکا

(ASSE (American Society of Sanitary Engineering انجمن بهداشت آمریکا

(ASTM (American Standards for Testing & Materials استاندارد تست مواد آمریکا

(AWS (American Welding Society استاندارد انجمن جوشکاری آمریکا

(AWWA (American Water Works Association استاندارد انجمن امور آب آمریکا

(BHMA (Builders Hardware Manufacturers Association استاندارد دربهای اتوماتیک ، قفلها و لولاها

(BSI (British Standard Institution استاندارد ملی انگلستان

(CEN (European Committee for Standardization استاندارد اروپا

(CENELEC (European Committee for Electrotechnical Standardization استاندارد برق و الکترونیک اروپا

(CEPT (Conference Europeene Des Administrations Des Postes Et Des Telecommunications استاندارد پست و مخابرات اروپا

(CGA (Comperessed Gas Association استاندارد انجمن گاز فشرده

(CISPR (International Special Committee On Radio Interference استاندارد بین المللی تداخل امواج رادیویی

(CSA (Canadian Standards Association استانداردهای ملی کانادا

(CTI (Cooling Tower Institute استاندارد برجهای خنک کننده

(DIN (Deutsches Institut Fur Normung استاندارد ملی آلمان

(DOD (Department Of Defense استاندارد نظامی آمریکا

(EC (European Council / Commission Legislative Documents استاندارد اتحادیه اروپا

(ECMA (European Association for Standardizing Information And Communication Systems استاندارد سیستمهای اطلاعاتی و ارتباطی اروپا

(EEC (European Echonomic Committee / Commission for Europe استاندارد اتحادیه خودرو اروپا

(ETSI (European Telecommunications Standards Institute استاندارد مخابرات اروپا

(EURO (Commission of the European Communities استاندارد انجمن اروپا

(FMVSS (Federal Motor Vehicle Safety Standards استاندارد انجمن ایمنی آمریکا

(FORD (Ford Motor Company استاندارد کارخانه اتومبیل فورد

(GM (General Motors Corp استانداردهای کارخانه جنرال موتور

(GPA (Gas Processors Association استاندارد پردازشگرهای گاز آمریکا

(HI (Hydraulic Institute استانداردهای هیدرولیک

(IAEA (International Atomie Energy Ageney استاندارد بین المللی انرژی اتمی

(IAS/A.G.A (Insturment Society Of America Gas Association استاندارد انجمن گاز آمریکا

(ICEA (Insulated Cable Engineers Association استاندارد کابل عایق آمریکا

(IEC (International Electrotechnical Commission استاندارد بین المللی برق و الکترونیک

(IEC/IECQ (International Electrotechnical Commission & Quality استاندارد کمیته برق و الکترونیک

(IEEE (Insulated of Electrical & Electronics Engineers استاندارد مهندسان برق و الکترونیک آمریکا

(IESNA (Illuminating Engineering Society of North America استاندارد مهندسان روشنایی آمریکای شمالی

(IMAPS (International Microelectronic and Packaging Society استاندارد بین المللی میکروالکترونیک

(IPS (Association Connectin Electronic Industries استاندارد اتصالات الکترونیک

(ISA (International Society for Measurment & Control استاندارد سیستم های اندازه گیری آمریکا

(ISO (International Organization for Standardization استاندارد بین المللی

(ISUZU (ISUZU Motor Limited استاندارد کارخانه اتومبیل ایسوزو

(ITU-R (International Telecommunication Union / Radiocommunication Sector استاندارد بین المللی ارتباطات رادیویی

(ITU-T (International Telecommunication Union / Telecommunication Standardization Sector استاندارد بین المللی ارتباطات مخابراتی

(JIS (Japanese Industial Standard استانداردهای ملی ژاپن

(JTC1 (Joint Technical Committee استاندارد فنی اتصالات

MARKS هندبوک مهندسی

MATERIAL TOOLS مواد – متالوژی

British Defence Standards استاندارد نظامی انگلیس

(MSS (Manufacturers Standardization Society of the Valve & Fitting Industries استاندارد شیرآلات و اتصالات آمریکا

(NACE (National Association of Corrosion Engineers استاندارد انجمن خوردگی آمریکا

(NCITS (National Committee for Information Technology Standards استاندارد کمیته بین المللی تکنولوژی اطلاعات

(NEMA (National Electrical Manufacturers Association استاندارد انجمن تولیدکنندگان لوازم برقی آمریکا

(NES (NISSAN Engineering Standards استاندارد کارخانه اتومبیل نیسان

(NFPA (National Fire Protection Association استاندارد اطفاء حریق

(NSF (NSF International استاندارد بین المللی صنایع غذایی

(NTCIP (National Transportation Communication for ITS Protocol استاندارد ارتباطات حمل و نقل آمریکا

(OPEL (ADAM OPEL AG استاندارد کارخانه اتومبیل اپل

(PFI (Pipe Fabrication Institute استاندارد لوله و اتصالات آمریکا

(PPI (Plastic Pipe Institute استاندارد لوله های پلاستیکی آمریکا

(RENULT (Renult Motor Company استانداردهای کمپانی اتومبیل سازی رنو

(RWMA (Resistance Welder Manufacterers Association استاندارد مقاومت جوشکاری آمریکا

(SAE (American Society of Automotive Engineers استاندارد انجمن قطعات اتومبیل

(SSPC (Society for Protective coatings استاندارد روکش کاری و محافظت سطوح آمریکا

(TAPPI (TAPPI Organization استاندارد کاغذ و کارتن آمریکا

(TEMA (Tulbular Exchanger Manufacturers Association طرحهای مبدلهای حرارتی

UBC کدهای ساختمان سازی و زلزله و . . .

(UL (UnderWriters Laboratories استاندارد در زمینه آزمایشگاه