ارزیابی روش های کنترل عوامل شیمیایی محیط کار

ارزیابی روش های کنترل عوامل شیمیایی محیط کار

تهیه و تنظیم: دکتر قربانی (عضو هیئت علمی دانشکده بهداشت همدان)

تعداد صفحات جزوه: 92

تبیین اهداف:

• لزوم آشنائی با کلیه مباحث طراحی برای ارزیابی صحیح از سیستمهای تهویه صنعتی
• ضرورت شناخت جایگاه سیستمهای تهویه صنعتی در بین روشهای مختلف کنترل آلودگی هوا و اثبات اثربخشی و کارآئی آن نسبت به روشهای دیگر قبل از اجرای طرح
• افزایش مهارت کارشناسان در راستای ارزیابی کلی سیستم تهویه صنعتی قبل از اجراء، در حین اجراء و پس از اجراء
• افزایش مهارت کارشناسان در پایش سیستمهای تهویه صنعتی و ارائه راهکارهای اصلاحی

اهمیت آلودگی هوا:

• سلامت شاغلین و محیط زیست
• معضلات منطقه ای ناشی از آلاینده های هوا (وارونگی دمائی، اثرات روی اکوسیستم منطقه)
• معضلات جهانی ناشی از آلودگی هوا مثل رقیق شدن لایه ازن، گرم شدن کره زمین بدلیل اثر گلخانه ای آلاینده ها
• مباحث اقتصادی ( اقتصاد بعداشت، هزینه های تحمیلی بر مردم و دولت، شهرداری )

روش های کنترل عوامل شیمیایی:

1. اجرایی
2. فنی
3. حفاظت فردی

الویت اقدامات مدیریتی و اجرایی

• تدوین قوانین بین المللی، ملی، محلی و … الزام آور در زمینه کنترل آلاینده های هوا
• لزوم هماهنگی های درون و برون بخشی سازمانی نهادی مرتبط با کنترل آلاینده های هوا
• نظارت مسئولانه و پیگیر
• اعمال سیستم ارزش گذاری برای انجام اقدامات کنترلی عوامل زیان آور محیط کار
• تبیین قوانین، مشوق ها و جرایم مرتبط با کنترل آلاینده های هوا
• پیشنهاد و پیگیری تصویب مقررات جدید

روش های عمومی کنترل عوامل شیمیایی یا آلاینده های هوا محیط کار

شامل کنترل در منبع، مسیر انتشار و حفاظت فردی است.

کنترل در منبع:

• تعویض یا جایگزینی مواد
• تغییر فرآیند تولید یا کار
• استفاده از رطوبت
• تهویه موضعی

تعویض یا جایگزینی مواد:

جایگزینی مواد بی خطر یا کم خطر (سمیت کم) بجای مواد خطرناک یا سمی

شروط این جایگزینی

الف- اثبات خطر و سمیت ماده مورد استفاده و اثبات خطر و سمیت کم ماده جایگزین
ب- از لحاظ فنی امکانپذیر باشد
ج – ماده جایگزین آسیبی به محصول یا فرآیند تولید نزند
د- از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه باشد..

مثالها: استفاده از تولوئن یا گزیلن بجای بنزن، استفاده از پشم شیشه، پشم سنگ یا پشم سرباره بجای آزبست، جایگزینی مسباره بجای سیلیس در سندبلاست کاری و …

تغییر سوخت دستگاه ها و وسایل و استفاده از سوخت های پاک

2- تغییر در فرایند کار

• تغییر یا اصلاح روش انجام کار و استفاده از روشهای با پتانسیل خطر کم یا بی خطر
• تغییر سیستمهای باز به بسته
• مکانیزاسیون کار
• رفع نشتی دستگاه ها (در سنگ شکن ها، سرندها و …)

مثالها: استفاده از لیفتراکهای گازی بجای لیفتراکهای گازوئیلی و بنزینی، استفاده از نقاله های بادی بجای نوار نقاله های معمولی، استفاده از رنگ
غوطه وری بجای اسپری رنگ، بسته نمودن حوضچه های کلر جهت از بین بردن چسبندگی دستکش ها و …

3- استفاده از رطوبت

• استفاده از آب یا مایعات جهت پیشگیری از بلند شدن یا انتشار غبار و ذرات
• شرط استفاده: عدم اختلال در فرآیند و کیفیت مواد
• استفاده و تزریق آب در برخی از معادن قبل از انفجار یا حفاری
• مرطوب سازی مواد پودر در کارخانجات شیشه و آسفالت
• استفاده از مایعات مخصوص و پاشیدن آنها بر روی مواد معدنی دپو و توده شده جهت پیشگیری از انتشار در اثر باد و جریانهای هوا
• پاشیدن قیر یا مواد نفتی بر روی جاده های خاکی

4- تهویه موضعی: بدام اندازی و جمع آوری آلاینده های هوا توسط سیستم تهویه در منبع یا موضع انتشار و هدایت آن به سمت فضای باز یا محیط
زیست (ترجیحاً با تصفیه آلاینده ها)

با دانلود فایل پیوستی موضوعات زیر را مشاهده کنید:

• کاربرد رطوبت در کنترل ذرات

• مثال هایی از کاربرد روش های مختلف کنترل آلودگی هوای صنایع  (به غیر از تهویه)

• مراحل ارزیابی طرح کنترل آلودگی هوا

• کمیات و پارامترهای فیزیکی مهم در تهویه

• قوانین بنیادین سیستم های تهویه

• بررسی انواع سیستم های تهویه به صورت تخصصی

• سیستم های کانال کشی

• موارد ضروری در طراحی سیستم تهویه موضعی

• و …

حتما بخوانید:

⇐ اصول کلی شناسایی عوامل شیمیایی زیان آور محیط کار

⇐ فایل شناسایی وارزیابی آلاینده های شیمیایی در محیط کار

⇐ جزوه عوامل شیمیایی دکتر گلبابایی

⇐ آلودگی هوا و کنترل آن ( روش ها و وسایل نمونه برداری از هوا )