توضیحات
ارزیابی سلامت زیست محیطی آب نواحی صنعتی با استفاده از شاخص رتبه بندی کیفیت آب (WQS)
فرمت: WORD تعداد صفحات: 13
فهرست:
- چکیده
- مقدمه
- مواد و روش ها
- آنالیز آماری داده ها
- نتایج
- بحث و نتیجه گیری
- ارائه راهکارها و پیشنهادات مدیریتی
- منابع
چکیده:
با توجه به اهمیت اکولوژیکی خور از نظر در بر داشتن فون وسیعی از موجودات و مناسب بودن این منطقه برای تخم ریزی و پرورش لارو انواع آبزیان، همچنین وابستگی چرخه حیات بسیاری از آبزیان مهم و با ارزش به این منطقه، از طرفی اهمیت اقتصادی خور و وجود تأسیسات و صنایع مختلف در جوار آن و ورود فاضلاب های صنایع به این منطقه، پایش بار آلاینده ها و تأثیرات آنها بر کیفیت آب این منطقه ضروری است.
این مطالعه بهمنظور پایش کیفیت آب نواحی صنعتی خور با استفاده از شاخص رتبه بندی کیفیت آب (Water Quality Scoring (WQS طی 4 فصل در 4 ایستگاه اسکله بنادر و کشتیرانی، اسکله نفتی، اسکله پتروشیمی و کانال اصلی خور صورت گرفت. نمونه برداری از آب توسط بطری نمونه بردار روتنر از عمق میانه آب به منظور آنالیز فاکتورهای اکسیژن محلول و BOD5، نیتریت، نیترات، نیتروژن کل و فسفر کل صورت گرفت، فاکتورهای دما، pH، شوری، کدورت توسط دستگاه CTD اندازه گیری شدند.
شاخص WQS با استفاده از رتبه بندی شش متغیر کیفیت آب (اکسیژن محلول، نیتروژن کل آب، فسفر کل آب، BOD ،pH و کدورت) و با توجه به نقش آنها در بقا و تکثیر فون و فلور بومی محاسبه می گردد. مقدار این شاخص بین 1 تا 5 متغیر است، که مقادیر پائین تر شاخص نشان دهنده کیفیت پائین آب و مقادیر بالاتر نشان دهنده کیفیت بهتر آب است. رتبه بندی پارامترها در شاخص WQS نشان داد که به جز اکسیژن محلول و pH که دارای وضعیت مطلوب با رتبه 5 هستند سایر پارامترها وضعیت نامطلوبی را با رتبه 1 نشان می دهند. طبق نتایج بدست آمده از این شاخص تمامی ایستگاه های مورد مطالعه رتبه 2.33 را دارا هستند و کیفیت آب آنها بر اساس این شاخص وضعیت بدی را نشان می دهد. نزدیکی ایستگاه های مورد مطالعه به صنایع، بالا بودن زمان ماندگاری آب در خلیج فارس و سرعت کم رقیق سازی آب به همراه شرایط طبیعی خور مانند گلی بودن بستر که موجب بالا رفتن کدورت می شود دلیلی برای پائین آمدن کیفیت آب این نواحی است. بر اساس نتایج تست آنالیز واریانس یکطرفه فاکتورهای آب، تمامی فاکتورها بجز شوری و pH در فصول مختلف اختلاف معنی داری را نشان می دهند (p<0. 05). هیچکدام از فاکتورهای مورد بررسی آب در ایستگاه های مختلف اختلاف معنی دار نشان (P>0. 05)
کلمات کلیدی: شاخص WQS، کیفیت آب، خور، خلیج فارس
مقدمه
بهمنظور ارزیابی سلامت اکوسیستم های دریایی تمرکز بر فاکتورهایی از جمله سلامت توده آبی و سلامت اکولوژیکی دارای اهمیت است. کیفیت اکولوژیکی در اکوسیستم های دریایی براساس پذیرش این نکته است که سلامت اکوسیستم به سلامت اجتماعات بیولوژیکی آن وابسته است. استانداردهای کیفیت آب یکسری معیارهای عددی هستند که مقدار مجاز خروجیها را در آبهای سطحی، به میزانی که برای بقا و تکثیر فون و فلور بومی مضر نباشد، تعیین میکنند. بنابراین آگاهی از سطح رعایت و یا انحراف از استاندارهای کیفیت آب بهمنظور نیل به سلامت اکولوژیکی و سلامت اکوسیستم امری ضروری است. برای دست یافتن به یک اکوسیستم سالم مدیریت فعالیت های انسانی که تأثیر سوء بر مؤلفه های آن اکوسیستم دارند لازم است. ابزار مورد نیاز برای حصول به این منظور شاخصهایی هستند که وسعت تأثیر این فعالیتهای انسانی را بر اکو سیستم یا بخشی از آن می سنجند (Rogers and Greenaway., 2005).
یکی از مهمترین شاخصهای آلودگی اکوسیستمهای آبی فاکتورهای فیزیکی و شیمیایی آب و تغییراتی که در آنها رخ میدهد است. از شاخص های مورد استفاده در ارزیابی کیفیت توده آب خصوصاً آبهای سطحی شاخص WQS است که بر اساس استاندارد های (SCDHEC, 2001) محاسبه می گردد. این شاخص به منظور یکپارچه کردن داده ها و بدست آوردن یک داده کلی که بر اساس آن بتوان یک نظر کلی و قاطع در مورد کیفیت آب داد بکار می رود. در این شاخص به شش متغیر کیفیت آب (اکسیژن محلول، نیتروژن کل آب، فسفر کل آب، BOD5 ،pH و کدورت) امتیاز 1، 3 و 5 داده می شود. می توان در محاسبه این شاخص از فاکتورهای دیگری نیز مانند میزان آمونیاک، کلی فرم و یا کلروفیل a نیز استفاده کرد. امتیاز 1 با رنگ قرمز نشان دهنده انحراف از استانداردهای کیفیت آب،3 با رنگ زرد در مرز انحراف از استانداردهای کیفیت آب و 5 با رنگ سبز رعایت استانداردهای آب را نشان می دهند (Van Dolah et al., 2004).
مجموع درجه های کیفیت آب و میانگین این شش پارامتر میزان WQS است که اگر کوچکتر از 3 باشد نشان دهنده شرایط بد آب و بین 3 و 4 شرایط ضعیف و بزرگتر از 4 نشان دهنده شرایط خوب آب است. در جدول 1 پارامترهای مورد استفاده در شاخص WQS و رتبه بندی آنها نشان داده شده است. طبقه بندی اکوسیستمهای آبی از نظر درجههای مختلف آلودگی ابتدا در آبهای شیرین تحت سیستم ساپروبیک توسط Kolwitz و Marssonدر سال 1909 صورت گرفت. بیشتر شاخص های ارزیابی وضعیت سلامت اکوسیستمهای آبی برای استفاده در اکوسیستمهای آب شیرین طرح ریزی شده اند زیرا در محیط های دریایی پیچیدگی الگوهای چرخش آب و نیروهای جزر و مدی موجب بروز مشکلاتی در تعیین مقدار استانداردها می شود (Delvalls et al., 1998).
مطالعات متعددی بر روی فاکتورهای فیزیکی و شیمیایی آب و تعیین شاخص کیفیت آب در آبهای شیرین صورت گرفته که از آن جمله میتوان به مطالعات سبزعلیزاده و اسکندری (1380) در تالاب شادگان و بستان زاده (1382) در تالاب بامدژ اشاره کرد. از جمله مطالعات صورت گرفته در ارزیابی کیفیت آبهای دریایی می توان به مطالعه Van Dolah و همکاران در سال 2004 اشاره کرد که از شاخص WQS به منظور تعیین کیفیت آبهای جنوب کارولینا استفاده کردند.
فایل کامل پایان نامه را بعد از پرداخت در حساب کاربری دانلود کنید.
حتما بخوانید:
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.