دستیابی به ایمنی حریق

دستیابی به ایمنی حریق

فرمت: Pdf  تعداد صفحات: 10

فهرست:

• ۱- راه‌های دست‌یابی به ایمنی
  • الف) تدوین و اجرای استانداردها و دستورالعمل‌های پیشگیری از بروز حریق
  • ب) تدوین و اجرای استانداردها و دستورالعمل‌های ساختمانی محافظت در برابر حریق
  • پ) ایجاد سازمان‌های آتش‌نشانی و توسعه تدابیر و آموزش‌های اطفا حریق
• ۲- ارزش آیین‌نامه‌های محافظت در برابر حریق
• ۳- مقاومت ساختمان در برابر آتش‌سوزی
• ۴- شناخت عوامل به وجود آورنده آتش و راه‌های مختلف خاموش نمودن و جلوگیری از آتش‌سوزی
• ۵- عملکرد آتش در یک فضای محدود
• ۶- تعریف بار سوخت
• ۷- تعریف بار حریق
• ۸- کنترل حرارت و تحمل انسان در مقابل گرما
• ۹- راه‌های انتقال حرارت
• ۱۰- اهداف اصولی محافظت در برابر حریق
• ۱۱- هدف از تدوین و اعمال آیین‌نامه‌های حفاظت در برابر حریق
• ۱۲- دسته‌بندی ساختمان‌ها بر اساس شکل کلی ساختمان و مبانی ایستایی
• ۱۳- تدارک راه‌های خروج از ساختمان و روش‌های تخلیه افراد
  • راه خروج:
  • دسترس خروج
  • خروج
  • تخلیه خروج
• ۱۴ دوربندی پلکان‌ها و مسیرهای خروج
• ۱۵- مناطق امن

۱- راه‌های دست‌یابی به ایمنی

• شناخت علل به وجود آمدن حریق.
• کوشش برای جلوگیری از به وجود آمدن دوباره آن.
• شناسایی دلایل رشد و گسترش حریق.
• کوشش برای مصون و محفوظ ماندن در مقابل حریق.
• اداره و کنترل کردن حریق.
• کوشش برای خاموش نمودن حریق.

در عمل، با علم و آگاهی به این که حریق‌ها چگونه به وجود می‌آیند، چطور گسترش می‌یابند و به چه روشی می‌توان آن‌ها را کنترل و خاموش نمود، از طریق انجام برنامه‌هایی جداگانه برای فراهم نمودن ایمنی به شرح زیر اقدام می‌شود:

الف ) تدوین و اجرای استانداردها و دستورالعمل‌های پیشگیری از بروز حریق

این برنامه‌ریزی‌ها شامل تمام تلاش‌هایی است که به نحوی موجبات آتش‌سوزی و بروز حریق را از میان بر دارد. (برنامه‌های ممانعت از حریق):

1. کوشش‌های تحقیقاتی و آموزشی پیرامون مسائل گوناگون آتش‌گیری و آتش‌سوزی
2. تهیه و تنظیم و آموزش توصیه‌ها و پیشگیری‌ها
3. توسعه روش‌های اداری و خدمات ایمنی
4. اقداماتی که در مجموع به خاطر رویه‌رو نشدن به آتش‌سوزی به کار می‌روند.

ب) تدوین و اجرای استانداردها و دستورالعمل‌های ساختمانی محافظت در برابر حریق

به‌طور کلی این کوشش‌ها به‌منظور فراهم نمودن شرایطی از پیش بررسی، تدارک و طرح می‌شوند تا در صورت وقوع حریق، تلفات و زبان‌های جانی و مالی ناشی از آتش‌سوزی به کمترین مقدار برسد. این طرز عمل در حقیقت نوعی مواجه شدن با حریق به شکل ساکن و غیرعامل است.

محافظت در برابر حریق مترادف با افزایش ایمنی، قابلیت، استعداد، تأثیرناپذیری و مقدار مقاومت مواجه‌ شونده در برابر آتش‌سوزی و گسترش حریق به کار می‌رود.

پ) ایجاد سازمان‌های آتش‌نشانی و توسعه تدابیر و آموزش‌های اطفا حریق

این گروه برنامه‌ها مواقعی به کار گرفته می‌شوند که حریق وقوع یافته و ناچار باید به‌طور فعال و عامل با آن مبارزه کرد. در واقع، آخرین تلاش‌هایی هستند که به امید حفظ ایمنی می‌توان از آن‌ها کمک گرفت. هزینه به کارگیری این کوشش‌ها نسبتاً زیاد است اما در مواردی که آگاهی دانش و فرهنگ ممانعت و محافظت برای دست‌یابی به ایمنی کفایت نمی‌کند، ضمن از دست رفتن بخشی از ایمنی، باید در ایجاد و توسعه فنون مبارزه با حریق و تنظیم و آموزش عملیات و تدابیر آتش‌نشانی نیز همت گماشت.

لازم به توضیح است که بسیاری از کوشش‌ها حالتی مشترک داشته و می‌توان آن‌ها را جزء همه گروه‌ها به منظور نمود. تأمین شبکه آب‌رسانی شهری برای عملیات اطفای حریق، آموزش همگانی و بالا بردن فرهنگ عمومی در مورد آتش‌نشانی و آتش‌سوزی، تدارک سیستم اعلام و اطفا حریق و جلوگیری از حریق در ساختمان‌ها و مانند آن از این‌گونه کوشش‌ها هستند.

۲- ارزش آیین‌نامه‌های محافظت در برابر حریق

با این‌که تدوین آیین‌نامه‌های محافظت در برابر حریق و تشویق برای رعایت و به کار بردن دستورها و توصیه‌های مندرج در آن‌ها از دیدگاه ایمنی همگانی برای یک جامعه اهمیتی مخصوص دارد و نیز به این‌که برقراری این‌گونه ضوابط و معیارها برای جلوگیری از گسترش آتش‌سوزی‌ها و تلفات و ضایعات انسانی و از دست رفتن‌های بی‌دلیل سرمایه و ثروت، کمک مؤثری به شمار می‌آید، باز هم در بسیاری از کشورها در مقایسه با دیگر ضوابط ساختمانی، به این گروه از مقررات آن‌طور که باید اهمیت داده نمی‌شود.

باید انگیزه و الزامی به وجود آورد تا تک‌تک افراد ایمنی را در همه‌جا همانند منزل، خودرو و صنعت به کار گیرند. این سهل‌انگاری می‌تواند به‌خاطر عدم توجه عموم یا به‌خاطر ضعف خود آیین‌نامه‌ها باشد به هر حال، برای این بی‌توجهی با در نظر گرفتن خسارتی که آتش به جان و مال افراد وارد می‌کند هیچ عذر موجهی وجود ندارد. دلیل اصلی ناتوانی و ضعف آیین‌نامه‌های محافظت در برابر حریق این است که نظریه‌ها و دیدگاه‌های مردم در زمینه تهیه و تنظیم این‌گونه مقررات، مبهم و نامعلوم است. نداشتن آگاهی به رفتار آتش و ویژگی‌های ساختمانی از یک سو و گوناگونی حریق‌ها با هم از سوی دیگر، باعث می‌شود تا هر فرد در مورد احتمال وقوع حریق و چگونگی پیش‌بینی‌های مورد نیاز در ساختمان به‌طور متفاوتی اظهارنظر نماید. سلیقه و عقیده مالک، طراح، سازنده، بازرس و مسئول ساختمان و دیگران ممکن است با نظر یک متخصص حفاظت از حریق یا یک آیین‌نامه نویس متفاوت و دیگرگونه باشد، معمولاً مردم به زیبایی و شکل ظاهری ساختمان، مقدار استفاده، جنبه‌های اقتصادی، بیشترین بهره‌برداری با کمترین هزینه و مسائلی از این دست توجه دارند.

پرسش ۱- از چه روش یا روش‌هایی باید استفاده نمود که ایمنی و رعایت موارد ایمنی در همه جا توسط مردم رعایت شود؟

پرسش ۲- اگر ایمنی رعایت نشود چه خواهد شد؟ و چه هزینه‌هایی را باید برای این کار بپردازیم؟

اهداف اساسی محافظت در برابر حریق به ترتیب اهمیت از این قرار هستند:

✓ تأمین سلامت ساکنان ساختمان

این امکان باید فراهم شود که به هنگام بروز حریق در ساختمان افراد ساکن در کوتاه‌ترین زمان بتوانند خود را به یک محل امن، چه در داخل ساختمان یا خارج از ساختمان، منتقل نمایند تا تلفات جانی، جراحات جسمی و به دنبال آن ضایعات روحی به بار نیاید.

✓ تأمین سلامت مأموران آتش‌نشانی

ساختمان باید طوری طراحی و اجرا شود که در زمان وقوع حریق جان مأموران نجات و مأموران اطفا حریق را به خطر نیندازد و مانع فعالیت‌های آنان در انجام عملیات مبارزه با حریق و عملیات امداد و نجات نباشد.

✓ به حداقل رساندن خسارت‌های مالی

ساختمان باید طوری ساخته شود که در صورت بروز حریق در آن، زیان مالی حداقل و با محدود و محبوس نمودن آتش در داخل خود، مانع گسترش و سرایت حریق به ساختمان‌های اطراف باشد.

۳- مقاومت ساختمان در برابر آتش‌سوزی

مقاومت ساختمان در برابر آتش‌سوزی به جنس، چگونگی ترکیب و رفتار مصالح استفاده شده و نیز حریق بستگی دارد. هر عضو از اعضای ساختمان بر این مبنا ارزیابی می‌شود که تا چه حد و چند ساعت می‌تواند در برابر آتش مقاومت نماید، معنی مقاومت این است که قسمت مورد نظر چه مدت وظیفه اجرایی و کارکرد خود را در ساختمان حفظ می‌کند، یا چه مدت می‌تواند آتش و خطرات آن را محدود کند و در بعضی موارد نیز ترکیبی از این دو مورد نظر است.

پرسش: با استفاده از یونولیت در ساختمان، آیا ساختمان مقاومت لازم را در برابر حریق خواهد داشت؟ آیا در استفاده از یونولیت به سبکی فکر شده یا به حریق هم فکر شده است؟ آیا سبکی و ارزانی و آوار در موقع زلزله از مقاومت در برابر حریق مهم‌تر است؟

ادامه مطلب را با دانلود فایل پیوستی (تایپ شده و باکیفیت) مشاهده کنید.

حتما بخوانید:

⇐ صفر تا 100 ایمنی حریق (جامع)

   

نویسنده: سیروان شیخی

«تجربه در صنعت»، زیربنایِ اشتیاقِ من به دنیایِ HSE است. با بیش از ۱۳ سال فعالیت اجرایی و تخصصی، هدفم در این وب‌سایت، پل زدن میان دانشِ آکادمیک و نیازهای واقعیِ صنعت است. همراه با تیم تخصصی‌ام، می‌کوشیم تا با ارائه محتوای کاربردی و به‌روز، مسیرِ رشد حرفه‌ای شما را هموارتر کنیم. خوشحال می‌شوم در صفحات اجتماعی، تجربیاتمان را به اشتراک بگذاریم و در این مسیر تخصصی همراه هم باشیم.