اندازه گیری و ارزیابی روشنایی گلمحمدی

اندازه گیری و ارزیابی روشنایی گلمحمدی

Measurement and evaluation of lighting Golmohammadi

نظارت بر تامین, حفظ و ارتقا روشنیی مطلوب به همراه تامین پارمترهای کیفی برای اهداف ایمنی, سلامت و رفاه اجتماعی, مستلزم اندازه گیری و ارزیابی روشنایی در معابر, محوطه ها و داخل اماکن مسکونی, عمومی و صنعتی است. در این بخش ابتدا مباحث مرتبط با اندازه گیری و سپس مباحث ارزیابی مطرح خواهد شد.

بررسیهای انجام شده توسط دفتر سلامت محیط و کار وزارت بهداشت بر روی کارگاه های دارای 10 نفر کارگر و بالاتر (در سال 1378) نشان داد که 18% کارگاه ها فاقد روشنای مطلوب بوده است که در آن ها 16% کارگران در معرض روشنایی نامطلوب مشغول به کار هستند.

حاصل مطالعه 5 مطالعه ارزیابی روشنایی, توسط مولف و همکاران در 267 کارگاه صنعتی در صنایع بالای 20 نفر کارگر مناطق صنعتی شهرهای مشهد، قزوین, همدان، تنکابن و آمل که با جمعیت کارگری 15976 نفر کارگر انجام گردیده است، نشان داد که از مجموع کارگاه های مورد مطالعه 223 کارگاه صنعتی (معادل 83.5%) روشنایی نمطلوب داشته اند که در آن کارگاه ها 11137 نفر کارگر (معادل 69.7% کارگران مورد مطالعه) مشغول به کار بوده اند. از بین کارگاه هایی که شرایط نامطلوب داشته اند 72% حتی اولین شرط مطلوبیت یعنی متوسط شدت روشنایی مطابق با استاندارد را نداشته اند.

منابع روشنایی :

انواع منابع روشنایی

1. لامپ های ملتهب
2. لامپ های تخلیه در گاز
3. لامپ های فلورسنت

فاکتورهای موثر در انتخاب منابع نورانی :

• شار نوری لامپ
• بهره نوری منبع
• عمر لامپ
• درخشندگی لامپ
• رنگ نور
• درجه حفاظت لامپ
• هزینه و …

انواع سیستم های روشنایی :

1. روشنایی طبیعی
2. روشنایی مصنوعی

در حالت کلی به دلایل زیر استفاده از روشنایی مصنوعی بر طبیعی برتری دارد :

• میزان نور طبیعی دایم در حال تغییر است
• استفاده درست از نور طبیعی بستگی به طرز و محل نصب پنجره دارد
• شدت و ضعف نور طبیعی قابل کنترل نیست

وسایل اندازه گیری روشنایی : اندازه گیری شدت روشنایی با دستگاهی به نام نور سنج یا لوکس متر انجام می شود. هر نورسنج از سه جزء اساسی تشکیل شده است که عبارتست از دریافت کننده، پردازشگر و نمایشگر

 روش های اندازه گیری روشنایی:

1. ایستگاه بندی محیط کار
2. با استفاده از نوع چیدمان لامپ

ایستگاه بندی کارگاه: ابتدا محل های اندازه گیری از طریق تقسیم سطح کارگاه به مربع های 90 سانتی متر مشخص شده و مقدار روشنایی در وسط هر مربع بوسیله فتومتر مشخص می شود. وسایل اندازه گیری باید در ارتفاع 75 سانتی متری از کف قرار گیرد.

 موضوعات این بخش به صورت زیر هستند:

• هدف اندازه گیری
• وسایل اندازه گیری
• روش کار با دستگاه نور سنج
• سنجش درخشندگی
• کالیبراسیون
• سنجش ضریب انعکاس
• طیف سنجی نور
• گردآوری اطلاعات مورد نیاز
• استانداردهای روشنایی
• زمان اندازه گیری
• روش های اندازه گیری روشنایی (روش شبکه ای, اندازه گیری روشنایی عمومی داخلی, الگوهای IESNA, اندازه گیری روشنایی موضعی, اندازه گیری درخشندگی منابع و سطوح, ارزیابی روشنایی)
• ضمیمه

این مطلب بروزرسانی شد و فایل اندازه گیری و طراحی روشنایی به موضوعات زیر پیوست شد.

• مزایای روشنایی مناسب
• سیستم روشنایی مطلوب
• منابع نور
• تدابیر و اصول مهم در طراحی ساختمان
• نور مصنوعی
• مشخصه اصلی لامپ ها
• انواع لامپ ها
• سیستم های پخش روشنایی
• مبانی علمی نور و روشنایی
• نحوی تولید نور در اتم ها
• کمیات اندازه گیری روشنایی
• روش های اندازه گیری و ارزیابی سیستم تامین روشنایی
• اندازه گیری روشنایی موضعی
• اندازه گیری روشنایی عمومی
• ملاک ارزیابی روشنایی
• جزوه طراحی روشنایی محیط کار

حتما بخوانید:

⇐ روشنایی در محیط کار و اصول و استانداردهای طراحی روشنایی

⇐ کارگاه آموزشی ارزیابی روشنایی در محیط کار