تاثیر عوامل شیمیایی و سموم بر سلامت انسان و محیط زیست

تاثیر عوامل شیمیایی و سموم بر سلامت انسان و محیط زیست

فرمت: PDF تعداد صفحات: 30

تاریخچه استفاده از سموم:

• قدمت مبارزه شیمیایی با آفات و بیماری های گیاهی بیش از هزار سال قبل از میلاد مسیح
• در کتب یونانی اشاره به کنه کش های گوگردی با خاصیت تدخینی (تنفسی)
• استفاده از ترکیبات آرسینیکی جهت مصارف کشاورزی توسط چینی ها
• اولین حشره کش طبیعی نیکوتین بود که از برگ تنباکو بدست می آمد و برای مبارزه با آفات استفاده شده است
• استفاده از گرد گل های داوودی، به عنوان حشره کش در ایران
• «انقلاب حشره کش ها » در دهه 1940
• کشف حشره کش د.د.ت توسط مولر در سال 1939 و دریافت جایزه صلح نوبل در سال 1948 به خاطر این کشف
• انتخاب نام (گلوله سحرآمیز) از طرف سازمان جهانی بهداشت برای این ماده و تصور بر ریشه کنی بسیاری از بیماری ها و از جمله بیماری مالاریا
• شکست این موضوع با بروز مقاومت به سموم در حشرات و روشن شدن تاثیر بسیار مخرب بر اکوسیستم
• ممنوعیت مصرف ددت به تدریج از سال 1970 در بسیاری از کشورها

سموم

شناسایی حدود هشت میلیون ماده ی شیمیایی انسان ساخت تاکنون حدود هفتاد هزار ترکیب آن استفاده رایج یکی از این ترکیبات شیمیایی سموم هستند. اغلب سموم علاوه بر ماده ی موثر، دارای مواد حامل و هم چنین حلال ها و ترکیباتی هستند که جذب و ویژگی های دیگر سموم را بهبود می بخشد و اثرات مضر آنها ممکن است از عامل های موثر بیشتر باشد، اما در بحث مربوط به اثرات بهداشتی سموم کمتر سخنی از آنها به میان می آید.

سموم معمولا به صورت گرد، گرانول، امولسیون و سوسپانسیون استفاده می شوند و ورود آن ها به محیط زیست بلافاصله پس از مصرف صورت می گیرد.

طبقه بندی سموم

1- سموم کلره (Organochlorine compounds):

این گروه از سموم در طیف وسیعی بر علیه آفات و حشرات موذی، مورد استفاده قرار گرفته است. ددت, BHC , دیکوفول, آلدرین, کلردان, دیلدرین, هپتاکلر و اندوسولفان از مهم ترین خصوصیات این سموم می شود به پایداری طولانی آن ها در محیط و طیف وسیع حشره کشی آنها اشاره نمود.

2- سموم فسفره (Organophosphate insecticides)

هم زمان با جنگ جهانی دوم این گروه از سموم بعنوان گازهای جنگی توسط آلمانی ها سنتز شدند و سپس به خاصیت حشره کشی آن ها پی برده شد تاکنون بیش از 100 ترکیب از این سموم به بازار آمده است و از راه های مختلف بر روی حشرات اثر می گذارند مالاتیون, پاراتیون, دیازینون, سیستوکس, متاسیستوکس, تمفوس, کلروپیروفوس متیل , پیریمیفوس متیل, فنتیون و فنیتروتیون خاصیت ابقایی این سموم درمقایسه با سموم کلره کمتر می باشد.

3- کاربامات ها و سموم جدید

علاوه بر گروه هایی که قبلاً توضیح داده شد, هم اکنون انواع و اقسام سموم از گروه های مختلف به بازار عرضه شده است که مکانیسم عمل آنها ممکن است با گروههای قبلی متفاوت باشد. از جمله می توان به Biopesticides اشاره نمود که از سم حاصل از باکتری Bacillus thuringiensis بر علیه آفات استفاده می شود.

اثر نهاده های شمیایی و سموم بر محیط زیست

اثرات سموم بر محیط زیست

• اثر نهاده های شمیایی و سموم بر اکوسیستم آبی
• اثر نهاده های شمیایی و سموم بر سلامت انسان
• اثر نهاده های شیمیایی و سموم بر خاک
• اثر نهاده های شمیایی و سموم بر جانوران و گیاهان

اثر بر روی اکوسیستم آبی

بر اساس مقررات اتحادیه اروپا حداکثر غلظت 50 میکرو گرم بر لیتر برای تمام آفت کش های موجود در آب باید رعایت شود. دز کشندگی آفت کش ها اندرین برای ماهی قزل آلای رنگین کمانی با 0.007 – 0.006 میلی گرم بر لیتر و د.د.ت برای همین نوع ماهی 0.018 – 0.016 میلی گرم بر لیتر

اثر ورود سموم بر منابع آبی

1. انتقال سموم از طریق بارندگی و ریزش های جوی
2. آلودگی مستقیم آبهای سطحی بر اثر انتقال جریان های هوایی انتقال به همراه زهاب های کشاورزی
3. ورود باقیمانده محلول های سموم پس از پایان عملیات سم پاشی
4. فاضلاب و پسآب های ناشی از صنایع تولید سموم
5. ورود آب های مورد استفاده برای شست و شوی لوازم و تجهیزات سمپاشی
6. ورود تصادفی و دفع نادرست زباله های سمی و صنعتی
7. .کاربرد مستقیم در منابع آبی برای کنترل حشرات آبزی راه های ورود سموم به منابع آبی

انباشت برخی از سموم به دلیل داشتن زمان پایداری طولانی، بالا بودن حلالیت در چربی و پائین بودن سرعت تجزیه دربدن موجودات زنده و محیط های آبی، در بافت های ذخیره ای و ورود به زنجیره ی غذایی و در نتیجه باعث حذف گونه های حساس پاره ای از حشره کش ها در غلظت های کم می تواند بر بو و مزه آب و به طور کلی بر اجزا بستر آبی مانند میکرو ارگانیسم ها، ماهی ها، دوزیستان، پلانکتون ها و همچنین بر PH و CO2 و فرآیند تولید اکسیژن توسط فیتوپلانکتون ها اثر گذارند.

اثر نهاده های شمیایی و سموم بر خاک

• تغییر در فون و فلور خاک ها که موجب کاهش تثبیت نیتروژن، کشتن نماتدها و کرم های خاکی می شود.
• تغییر در PH خاک که در جذب عناصر توسط گیاهان اختلال ایجاد کرده و کمبود مواد غذایی در این گیاهان را موجب می شود

اثر نهاده های شمیایی و حشره کش ها بر گیاهان و جانوران

مرگ پرندگان و ماهی ها با استفاده از افشانه ها و سموم ضدعفونی کننده بذر و همچنین موادی مانند کودهای شیمیایی

کاهش جمعیت پروانه ها و زنبور های عسل در طی چهل سال گذشته ترکیبات آلی کلردار به سه دلیل به حیات وحش آسیب می زنند: از نظر شیمیایی
بسیار پایدارند، در چربی بدن مهره داران حل می شوند و با حضور در بدن جانوران مهاجر در نواحی وسیعی پخش می شوند.

اثر نهاده های شمیایی و سموم بر سلامت انسان

• سموم و سیستم تولید مثل در انسان
• اثرات سموم در ایجاد افراد ناقص الخلقه
• سموم و بیماری های تنفسی
• سموم و بیماری های پوستی
• سموم و بیماری های عصبی و اختلالات رفتاری
• سموم و سرطان

ادامه مطالب زیر را با دانلود فایل پیوستی مشاهده کنید.

• سموم و سیستم تولید مثل در انسان
• اثرات سموم در ایجاد ناقص الخلقگی
• سموم و بیماری های پوستی، تنفسی، عصبی
• تاثیر در سیستم رفتاری
• آفت کش ها و سرطان
• برای پیشگیری از آلودگی محیط زیست توسط سموم

حتما بخوانید:

⇐ دانلود کتاب آلودگی هوا و سلامت انسان

⇐ کنترل مواد تهدید کننده ی سلامتی

⇐ سلامت و ایمنی محصولات کشاورزی ارگانیک

⇐ اندازه گیری میزان سمیت سموم