انواع داربست ها
انواع داربست ها
انواع داربست ها
داربست بطور کلی به سه دسته اساسی تقسیمبندی میشود:
- داربستهای معلق Suspended Scaffolds
- داربستهای حمایت شده Supported Scaffolds
- داربستهای مخصوص یا دیگر Specialty and Other Scaffolds
۲. داربستهای معلق یا آویزان (Suspended scaffold)
داربست معلق سکوی کاری است که بوسیله طنابهایی از جکهای تعادلی، قلابها یا بستهایی متصل و ثابت شده به ساختمان یا سازه ای معلق یا آویزان است (شکل ۱). این داربست قادر است به شکل دستی روی طنابها بالا و پایین آورده شود یا بوسیله دستی یا مکانیکی با استفاده از سیم بکسل جابجا شود.
شکل ۱. داربست معلق
۱.۲. انواع داربستهای معلق
انواع داربستهای معلق عبارتند از:
- چوب بست یا سکوی غلتان (دستی) ((Swinging stage (manual)
- این سکوی کاری حداقل دو نقطه از بالا آویزان است و با دست بالا و پایین میشود.
- چوب بست یا سکوی غلتان (مکانیکی) ((Swinging stage (mechanical)
- این سکوی کاری حداقل دو نقطه از بالا آویزان است و با بالابر بالا و پایین میشود.
- صندلی نقاله (دستی) ((Boatswain’s chair (manual) (شکل 2)
- این صندلی یک نقطه اتصال از بالا دارد و با دست بالا و پایین میشود و کنترل از روی صندلی است.
- صندلی ایمنی معلق (مکانیکی) ((Suspended safety chair (mechanical)
- این صندلی یک نقطه اتصال از بالا دارد و با بالابر یا بطور مکانیکی بالا و پایین میشود و کنترل از روی صندلی است.
- سکوی کاری معلق چند نقطهای (دستی یا مکانیکی) (Multi.point suspended stage)
این سکوی کاری از چند نقطه از بالا آویزان است و بطور مکانیکی یا بالابر بالا و پایین میشود.
شکل 2. انواع داربست نقالهای
نکات ایمنی در ارتباط با داربستهای آویزان عبارتند از:
- قبل از نصب، از محل کار بازدید کنید و بر اساس میزان بار وارده تجهیزات و وسایل لازم را برای کار آماده نمایید.
- حتما از افراد ماهر و با صلاحیت برای انجام کار استفاده شود.
- از محکم بودن محل اتصال کابلها به ویژه محل اتصال کابل به داربست مطمئن شوید.
- کابل بکار رفته در این داربستها اگر از نوع سیم بکسل است حداقل باید ۶ برابر وزن بار داربست مقاومت داشته باشد و اگر از نوع الیافی است باید ۱۰ برابر وزن بار داربست مقاومت داشته باشد.
- تمهیدات لازم برای جلوگیری از پیچ و تاب خوردن داربست در نظر گرفته شود.
- از تجمع بار و وسایل بی مورد روی داربست خودداری شود.
- استفاده از سامانه متوقف کننده سقوط (PFAS(Personal Fall Arrest System برای جلوگیری از خطر سقوط افراد الزامیست.
- مطمئن شوید که تمامی تجهیزات برقی، کابلهای برق و الکتروموتورها سالم بوده و به سیم ارت مجهز باشند.
- از قرار دادن مواد آتشگیر و قابل اشتعال مانند بنزین روی داربست معلق خودداری شود.
- برای افزایش دامنه دسترسی در هنگام کار روی بشکه، چهار پایه، جعبه و اجسام نامطمئن نیاستید.
- وزنههای تعادلی داربست معلق بایستی بیشتر از حداکثر بار و وزن داربست باشد.
- کابلها و سیمهای مهاری داربست معلق را به جای محکمی مانند ستون اصلی ساختمان ببندید و از بستن به دور دودکش و غیره خودداری کنید.
- ترمز ایمنی داربست معلق را همیشه قبل کار بازدید کنید.
- سیستم PFAS باید به طناب نجات بسته شود نه به داربست معلق.
- هر فرد باید طناب نجات مستقل داشته باشد یعنی به هر طناب نجات فقط برای مهار یک نفر مورد استفاده قرار گیرد.
شکل 3. داربست ثابت
۳. داربستهای پشتبند یا خرپایی (Truss.Out scaffold)
داربستهای خرپایی معمولا جایی بکار میروند که ایجاد داربستهای معمولی امکانپذیر نباشد برای مثال کارهای تعمیر روی دیوار، کار بالای پنجره یا برای ساختمانهای بلند در خیابانهای شلوغ (شکل 4). داربستهای خرپایی از طریق لولههای افقی پیش آمده از پنجره یا هر دهانه مشابه تکیه داده میشود و با ساختمان از طریق لولههای عمودی بطور ایمن بین سقف و کف ایمن میشود. داربستهای خرپایی ساده فقط برای کاربریهای خیلی سبک طراحی میشوند لذا نباید بارگذاری بیش از اندازه روی آنها داشت مگر اینکه برای این منظور طراحی شده باشند.
شکل 4. داربست پشتبند یا خرپایی
۴. داربست تاشو (Fold.Up Scaffold)
شکل 5 داربست تاشو را نشان میدهد.
شکل 5. داربست تاشو
۵. داربستهای قابل حرکت (Mobile scaffold)
داربستهای قابل حرکت نوعی از داربستهای آزاد هستند که روی چرخهایی قرار گرفته است و به آسانی روی سطحی سفت میتواند حرکت کند. انواع داربستهای قابل حرکت عبارتند از:
- داربستهایی ساخته شده از آلومینیوم
- داربستهایی ساخته شده از فایبرگلاس (غیر هادی)
- داربستهایی ساخته شده از فریمهای فولادی یا آهنی
- داربستهایی ساخته شده از فولاد مدولار
- داربستهایی ساخته شده با لوله و اتصالات
برخی از موارد ایمنی در ارتباط با داربستهای قابل حرکت عبارتند از:
- علائمی مبنی بر اینکه فقط افراد دارای مجوز میتوانند از این داربست استفاده کنند باید روی داربست نصب شوند.
- داربست قابل حرکت باید در سطحی صاف، هموار و سخت قرار گیرد و نباید یک متری لبههای باز قرار بگیرند.
- قبل از استفاده مورد بازرسی قرار گیرد تا نواقص شناسایی شوند.
- اطمینان حاصل شود که داربست شیب ندارد و هم سطح است.
- همه قسمتها و بخشهای داربست بطور محکم بسته شده باشد.
- سعی شود حداقل بار روی داربست قرار گیرد و وقتی که مورد استفاده قرار نمیگیرد از محل کار دور شود و در مکان مناسب و دور از دسترس قرار بگیرد.
- ابزارهای دستی، تجهیزات سنگین و بارها به جای حمل با دست با وسایل بالابر حمل شوند.
- همه چرخها قفل داشته باشند و در برابر حرکتهای ناخواسته محکم شوند.
- چرخها مطابق با استانداردهای مربوطه باشند و هنگام کار روی داربست حرکت نداشته باشند.
- شیب سطح زمین نباید از ۵ درجه بیشتر باشد.
- هرجا امکان دارد موانع عدم دسترسی و روشنایی اطراف داربست در حال استفاده فراهم شود.
- مطمئن شوید که حفاظهای بالایی، میانی و پاخور در اطراف کناره و لبههای باز نصب شده است.
- هرگز شخصی که روی داربست قابل حرکت قرار دارد، داربست را جابجا نکنید مگر اینکه تمهیدات لازم را دیده باشید.
- قبل از جابجایی داربست، مواد روی داربست را ایمن کنید.
- بعد از هر استفاده، ابزارها و مواد را روی داربست رها نکنید و آنها را بر دارید.
- مطابق با دستورالعملهای سازنده برپا شود.
۱.۵. پایداری داربست قابل حرکت
همه داربستها از جمله داربستهای قابل حرکت باید برای جلوگیری از نیروهای واژگونی پایدار شوند. داربستهای قابل حرکت در طی استفاده به دلایل مختلف مستعد واژگونی هستند. دلایل عبارتند از:
- توقف ناگهانی زمانی که در حال حرکت است. این دلیل اصلی است که افراد نباید در هنگام حرکت داربست روی آن سوار باشند.
- ارتفاع داربست قابل حرکت از سکوی بالا نسبت به مساحت سطح سه برابر حداقل ابعاد سطح داربست باشد.
- ایستادن افراد در یا نزدیکی لبه سکوی کار در ارتباط با حرکت ناگهانی.
- عدم پخش بار روی سطح سکو و بار نقطهای روی سکو ایجاد کردن (حتی اگر از بار کاری ایمن داربست تجاوز نکرده باشید).
- وجود داربست باریک و سبک تر، احتمال واژگونی زیاد است.
اصول کلی ثبات و پایداری داربست شامل موارد زیر است:
- برای داربستهای با ارتفاع بیش از ۱.۸ متر، ارتفاع سکوی کاری بالا نباید بیش از سه برابر حداقل ابعاد سطح پایه سازه داربست باشد.
- برای داربستهای با ارتفاع زیر ۱.۸ متر، ارتفاع سکوی کاری بالا نباید بیش از دو برابر حداقل ابعاد سطح پایه سازه داربست باشد.
این نسبتهای پایه به ارتفاع فقط برای شرایط آب و هوایی عادی قابل قبول است. اگر شرایط آب و هوایی نامطلوب است باید احتیاطهای بیشتری در نظر گرفته شود. نصب مهاریهایی زیر پایهها، استفاده از جکهای تعادلی و افزایش سطح پایه حداقل ابعاد پایهها را افزایش میدهد.
توصیههای بیشتر برای بهبود پایداری داربست قابل حرکت عبارتند از:
- قرارگیری داربست تا حد امکان نزدیک سطوح در حال کار
- بکارگیری چرخهای قفلدار
- برقراری نسبت ارتفاع به پهنا
- افزایش وزن پایه داربست
- رعایت حدود کاری ایمن
- عدم سوار شدن روی داربست در هنگام حرکت
شکل 6. داربست قابل حرکت
۲.۵. جابجایی داربست قابل حرکت
موارد ایمنی در هنگام جابجایی داربست قابل حرکت عبارتند از:
۱. هنگام جابجایی داربستهای متحرک افراد نباید روی داربست باشند.
۲. از صحت و درستی چرخها و ترمز داربست مطمئن شوید.
۳. سطحی که داربست روی آن جابجا میشود صاف، محکم و عاری از برآمدگی و فرورفتگی باشد.
۴. جکهای تعادلی چرخدار در طرفین داربست تعبیه شده باشد.
۵. از قسمت پایین داربست هل دهید.
شکل 7. داربست قابل حرکت یک، دو و پنج سطحی
شکل 8. داربست قابل حرکت با پایه وسیع شکل 9. داربست با لوله و اتصالات
شکل 10. داربست فریمی H شکل شکل 11. داربست برجی
حتما بخوانید:
⇐ انواع خطرات داربست و داربست بندی
دیدگاه خود را ثبت کنید
تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟در گفتگو ها شرکت کنید.